Onderwijs en Examinering

3.1 Studiesucces

Studiesucces staat voor de opbrengsten van de opleiding. Deze opbrengsten worden weergegeven in de door de Inspectie voor het Onderwijs gedefinieerde indicatoren jaar- en diplomaresultaat. Per niveau zijn er normen vastgesteld, waaraan de opleidingen moeten voldoen. In het schooljaar 2016-2017 was het streven van het Alfa-college dat 90% van alle opleidingen voldoet aan de inspectienorm voor opbrengsten. Door middel van ons in 2012 in gebruik genomen managementinformatiesysteem zijn de gegevens ontsloten op de verschillende aggregatieniveaus van onze organisatie.

De streefwaarden voor het percentage opleidingen met voldoende opbrengsten op 1 oktober 2017 zijn bijna behaald. In onderstaande tabel worden de percentages voor de diverse regio’s en locaties vermeld:

regio opbrengsten in %
Groningen  
Admiraal de Ruyterlaan 92,0
Boumaboulevard 87,5
Kardinge 100
Kluiverboom 89,5
Hardenberg 92,9
Hoogeveen 85,2

De grote inzet van de onderwijsteams om systematisch te werken aan de kwaliteitsverbetering van hun onderwijs leidt tot resultaat.

Daarnaast zijn er nog enkele gerichte activiteiten, die hebben bijgedragen aan deze kwaliteitsverbetering:

 

Interne audits

Ook in 2017 zijn in samenwerking met vijf andere christelijke ROC’s door een team van zes interne auditoren weer interne audits op de kwaliteit van het onderwijs, examinering en kwaliteitsborging uitgevoerd. De resultaten van deze audits geven de teams goed inzicht in hun sterke en zwakke kanten en helpen hen gericht aan verbetering te werken. Meer hierover in paragraaf 3.8.

 

Risico-opleidingen

Jaarlijks stelt het College van Bestuur samen met de regiodirecteuren vast welke opleidingen een risico-opleiding vormen. Hiervoor zijn onvoldoende opbrengsten gedurende twee opeenvolgende jaren en een slechte beoordeling van deelnemers voor de opleiding een belangrijke indicator. Regio’s brengen ook zelf opleidingen in op basis van andere redenen dan de eerder genoemde indicatoren. Deze risico-opleidingen worden gedurende een jaar intensief gevolgd door de centrale eenheid Planning & Control. Dit heeft geleid tot een beter resultaat. Voor het schooljaar 2016-2017 zijn 5 opleidingen benoemd tot risico-opleiding vanwege onvoldoende opbrengsten.

 

Resultaten 2016-2017

De opbrengsten (jaar- en diplomaresultaat) maar ook gegevens m.b.t. voortijdig ongediplomeerde instellingsverlaters zijn voor de onderwijsteams bekende kwaliteitsindicatoren, die structureel worden gebruikt om het onderwijs te analyseren en verbeterresultaten te benoemen. In november 2017 zijn de opbrengsten voor 2016-2017 ontsloten. Het jaarresultaat was 75,1% (in 2016 was dit 76%) en het diplomaresultaat was 75,6% (is 2016 was dit 76,1%. Voor zowel het jaar- als diplomaresultaat scoort het Alfa-college weer boven het branchegemiddelde maar iets lager dan een jaar geleden. De indicator ‘voortijdig ongediplomeerde instellingsverlaters’ is een indicator voor het uiteindelijke VSV-cijfer en geeft teams gedurende het jaar de mogelijkheid de redenen voor uitval te analyseren en gericht resultaten te benoemen en activiteiten te ondernemen om deze uitval te voorkomen.

Op basis van het inzicht in de opbrengsten per opleiding en locatie in november 2017 zijn door het College van Bestuur met de regiodirecteuren, mede in voorbereiding op het komende inspectiebezoek, afspraken gemaakt over het analyseren van de oorzaken van lage opbrengsten van een aantal opleidingen Op basis van deze analyse zijn 16 opleidingen geïdentificeerd als interne risico-opleidingen voor 2017-2018. (Door de gewijzigde waarderingssystematiek van de Inspectie waar vanaf augustus 2017 driejaarsgemiddelden voor studiesucces worden gehanteerd is het aantal risico-opleidingen voor 2017-2018 gestegen t.o.v. vorig jaar). Met deze opleidingen zijn specifieke afspraken rondom verbeterresultaten gemaakt.

De grote inzet van de onderwijsteams om systematisch te werken aan de kwaliteitsverbetering van hun onderwijs leidt tot resultaat. Uitwerking van jaar- en diplomaresultaten is te vinden in bijlage 5.

Jaarresultaat 2014-2015 t/m 2016-2017

In vergelijking met benchmark (overige jaren zijn in een staafdiagram in het vorige jaarverslag opgenomen)

Diplomaresultaat 2014-2015 t/m 2016-2017

In vergelijking met benchmark (overige jaren zijn in een staafdiagram in het vorige jaarverslag opgenomen)

3.2 Deelnemerstevredenheid

Naast studiesucces is ook de tevredenheid van deelnemers een belangrijke indicator voor de kwaliteit van ons onderwijs. Daarom voeren wij vanaf 2013 ieder jaar een deelnemerstevredenheidsonderzoek uit. Het ene jaar doen we mee aan de JOB-monitor, het andere jaar voeren we zelf een vergelijkbaar onderzoek (DeTeO) uit. Als streefwaarde geldt hier: de waardering van de studenten is minimaal een 7 op de eigen opleiding en de instelling.

In 2017 heeft het Alfa-college zijn eigen DeTeO uitgevoerd. Hieronder zijn de resultaten van ons DeTeO 2017 in een tabel en een tweetal grafieken uitgewerkt, afgezet tegen de resultaten van het DeTeO 2015 en de JOB-monitor 2016. In bijlage 4 is een uitgebreider overzicht van de resultaten in een tabel opgenomen.

regio Groningen     Hoogeveen     Hardenberg     Alfa-college     Landelijk gemiddelde    
  2015 2016 2017 2015 2016 2017 2015 2016 2017 2015 2016 2017 2012 2014 2016
% respons 64 58 68 70 61 74 74 67 72 67 60 70 43 53 56
Rapportcijfer opleiding 6,8 7,2 6,8 6,9 7,3 7 6,9 7,3 7 6,8 7,2 6,9 6,9 7 7
Rapportcijfer instelling 6,7 7,1 6,8 6,4 6,5 6,6 6,7 6,9 6,9 6,6 6,9 6,7 6,4 6,5 6,6

Respons van deelnemers bij deelnemerstevredenheidsonderzoeken

Waardering opleiding en instelling bij deelnemerstevredenheidsonderzoeken DeTeO 2015, JOB-monitor 2016 en DeTeO 2017

De stijgende lijn vanaf 2015 hebben we niet hebben kunnen doorzetten. In 2017 is daarom specifiek aan teams gevraagd om met de studenten in gesprek te gaan en te analyseren waarom zij minder tevreden zijn dan in voorgaande jaren.

De onderliggende resultaten van het DeTeO 2017 zijn op verschillende niveaus ontsloten: opleiding (cluster van bij elkaar horende crebo’s), team, locatie, opleidingsmanager, regio en instelling. Dit geeft de mogelijkheid om op de verschillende niveaus en doorsnijdingen de resultaten te analyseren. Zo worden de resultaten met de deelnemers besproken, maar ook in teamverband. De dialoog over de resultaten is onderdeel van de verantwoordingsgesprekscyclus in de instelling. In de teamplannen worden op basis van de gesprekken met deelnemers over de resultaten specifieke verbeteracties opgenomen. Ook worden op locatieniveau en op regioniveau gerichte afspraken gemaakt op basis van de resultaten en de analyses, die moeten leiden tot een verbetering van de deelnemertevredenheid.

Naast de centraal uitgevoerde deelnemertrevredenheidsonderzoeken worden er door de teams jaarlijks meerdere gesprekken gevoerd met deelnemers, waarin gezamenlijk besproken wordt wat goed gaat en wat beter kan. Ook deze gesprekken leiden tot verbeteracties, waarvan de resultaten weer terugkomen in de volgende rondes van gesprekken.

In 2018 participeren we weer in de landelijke JOB-monitor. We kunnen dan goed bekijken in hoeverre we trends en fluctuaties kunnen herkennen.

Klachten

Het Alfa-college heeft een eigen, onafhankelijke klachtencommissie waartoe in- en externe klagers zich kunnen wenden als ze een klacht willen indienen over de wijze waarop medewerkers of studenten van het Alfa-college zich in een bepaalde gelegenheid hebben gedragen.

De Klachtencommissie heeft in 2017 drie klachten in behandeling genomen. 2016 zijn twee klachten behandeld door de Klachtencommissie.

Van de ingediende klachten in 2017 luidde het oordeel van de Klachtencommissie dat ze alle drie ongegrond waren. De klachten hadden alle als onderwerp dat de onderwijsovereenkomst op, volgens de klager, onjuiste gronden was beëindigd.

Van deze klachten hebben we wel geleerd dat vooraf duidelijk gecommuniceerd moet worden aan de student en zijn wettelijke vertegenwoordigers (voor zover van toepassing) wat zij kunnen verwachten van de opleiding. De verantwoordelijke opleidingen zijn gevraagd de inhoud van deze communicatie op dat punt te analyseren en waar mogelijk te verbeteren.

De door de minister van OCW ingestelde Klachtenlijn MBO is per 1 augustus 2017 gestopt. Deze klachtenlijn gold als een tijdelijke voorziening, maar is met het opnemen van het klachtenrecht in de Wet Educatie en Beroepsonderwijs overbodig geworden. Tot 1 augustus 2017 zijn geen klachten ingediend bij de Klachtenlijn.

3.3 Passend onderwijs

Binnen het Alfa-college is de visie t.a.v. Passend onderwijs dat alle studenten het onderwijs kunnen volgen dat bij hen past. Dit betekent dat het Alfa-college hun onderwijs aanbiedt dat van goede kwaliteit is en dat er een ondersteuningsaanbod is voor de studenten die dat nodig hebben. Dit ondersteuningsaanbod heeft tot doel dat alle studenten van het Alfa-college een succesvolle leerloopbaan hebben en diplomaperspectief hebben en houden. De waarden van het Alfa-college staan voor vertrouwen, verbinden en ondernemen. Vanuit onze waarden vertrouwen, verbinden en ondernemen geven we vorm aan begeleiding.

Vertrouwen
We bieden de student ruimte en verantwoordelijkheid in een veilige omgeving gecoacht door de mentor of coach.  We willen duidelijk zijn en gestructureerd onderwijs en gestructureerde ondersteuning aanbieden.  We gaan in gesprek met de ander om de ander te begrijpen en passend te begeleiden. De student mag leren van zijn fouten en mag rekenen op een goede ondersteuning en begeleiding.

Verbinden
We begeleiden zo dicht mogelijk in het onderwijsproces en bij de student.  De mentor of coach gaat voor een duurzame relatie via persoonlijke aandacht en een vriendelijke benadering.  De mentor is de spil in de begeleiding. In de groepsbegeleiding staan beroep, loopbaan en burgerschap centraal. De student groeit als vakman en als persoon.  Waar nodig zullen we samen met externen een gezamenlijke aanpak van ondersteuning bespreken.

Ondernemen
De onderwijsteams van de locaties zin medeverantwoordelijk voor de inrichting van de ondersteuning. Het aanbieden van begeleiding is ingericht naar vraag en behoefte, weergegeven in een ondersteuningsprofiel per locatie. We coachen op mogelijkheden en kansen. We begeleiden de student in het ontwikkelen van zelfreflectie. De begeleiding richt zich op toenemende zelfredzaamheid en toenemend probleemoplossend vermogen. We zetten in op professionaliteit van het onderwijsteam. Interne experts ondersteunen en ontwikkelen de coaches in handelingsbekwaamheid op het vakgebied van het mentoraat.

 

Organisatie  en inrichting van Passend onderwijs

Het Alfa-college vindt dat alle studenten evenveel recht hebben op ondersteuning. Alle studenten met een ondersteuningsbehoefte kunnen passende ondersteuning ontvangen. Dus niet alleen gericht op ondersteuning van studenten met een beperking of chronische ziekte, maar gericht op alle studenten die begeleiding nodig hebben. Dit betekent dat we bijvoorbeeld ook ondersteuning in verband met een complexe of problematische thuissituatie tot passend onderwijs rekenen. Veel van de begeleiding vindt plaats dicht bij de student in het onderwijs. De coach/mentor en het loopbaancentrum registreren de gesprekken in het leerlingvolgsysteem.

De begeleidingsstructuur wordt uiteengezet in de fasen instroom, doorstroom en uitstroom. Van reguliere begeleiding naar ondersteunende en intensieve begeleiding en maatwerk. Van centraal naar decentraal. Vanuit beleidskaders naar voldoende ruimte voor eigen invulling door decentrale professionals. Zo heeft elke locatie een ondersteuningsprofiel opgebouwd dat de begeleiding omschrijft die op de locatie mogelijk is. We onderscheiden 6 typen ondersteuning in de arrangementen van het locatie ondersteuningsprofiel: oriëntatie, studievaardigheden, sociaal-emotioneel/psychisch, spijbelen en verzuim, cognitieve grenzen en multiproblematiek. Een minimaal aanbod is centraal afgesproken rondom de reguliere basisbegeleiding voor het gehele Alfa-college.

 

Documenten Passend Onderwijs

Rond begeleiding kent het Alfa-college een aantal documenten die de organisatie van Passend onderwijs beschrijven. Het beleidsdocument ‘Begeleiden op het Alfa-college’ is een document over begeleiden en coachen en  is bestemd voor bestuurders, managers, teams en voor  de ondersteunende stafdiensten. Het document beschrijft de visie, de kaders en de landelijke wet- en regelgeving hierin. Het kent een indeling naar instroom, doorstroom en uitstroom. Het beleidsdocument is te vinden op de interne site en op de externe website van het Alfa-college. De dienst Onderwijs en Kwaliteitszorg zorgt voor de borging van de documenten.

De mogelijkheden tot begeleiding zijn in het ‘Ondersteuningsprofiel Passend Onderwijs Alfa-college’ beschreven en in december 2016 vastgesteld voor het schooljaar 2016-2017 en voor 2017-2018.  We maken hierbij onderscheid tussen een intern ondersteuningsprofiel en een extern ondersteuningsprofiel. Het externe ondersteuningsprofiel heeft een belangrijke functie in de communicatie over begeleiding naar buiten. Hiermee krijgen kandidaat-studenten en hun ouders een idee van de mogelijkheden voor begeleiding op het Alfa-college. Ouders kunnen de locatie-ondersteuning inzien op de website van het Alfa-college. Het interne ondersteuningsprofiel is belangrijk voor de interne afstemming rondom begeleiding en is een samenvatting van de ondersteuningsprofielen van de diverse locaties van het Alfa-college. Het ondersteuningsprofiel op locatie is een document (in verslagvorm en schema) waarin elke locatie per intensiviteitsniveau de basisondersteuning en de intensieve extra ondersteuning  met de diverse arrangementen beschrijft. We onderscheiden daarin in het Alfa-college 6 typen ondersteuning: oriëntatie, studievaardigheden, sociaal-emotioneel/psychisch, spijbelen en verzuim, cognitieve grenzen en multi-problematiek. Een minimaal aanbod is afgesproken rondom de reguliere basisbegeleiding en m.b.v. een scan is van alle onderwijsteams in beeld gebracht in hoeverre zij aan het beleid omtrent de reguliere basisbegeleiding voldoen.

Het Alfa-college heeft bij het aanvragen van faciliteiten voor studenten een vaste procedure ingevoerd waarbij het studentvolgsysteem in de aanvraag voor een aangepast examen ondersteunt. De  orthopedagogen leggen de deskundigheidsverklaring voor een aangepast examen voor goedkeuring voor aan de sub-examencommissie . Deze commissie beslist over de toekenning van gevraagde faciliteiten.

 

Studiedag

Op een studiedag van het loopbaancentrum in mei 2017 is de uitvoering van het Passend onderwijs gepresenteerd. Locaties hebben aangegeven wat op dit gebied goed loopt en wat aandacht nodig heeft. Het College van Bestuur heeft in 2017 de locaties gevraagd de organisatie van het aanbod Passend onderwijs en de regionale verschillen duidelijk in kaart te brengen. Het aanbod is in de locatieprofielen vastgesteld. Uit onderzoek blijkt dat er geen grote verschillen zijn in de visie en in het aanbod Passend onderwijs van het Alfa-college.

 Per regio zijn er wel verschillende samenwerkingspartners waarmee het Alfa-college afspraken maakt. Het Alfa-college vindt het erg belangrijk te anticiperen in diverse trajecten gericht op het verminderen van het voortijdig schoolverlaten in samenwerking met andere MBO-instellingen, de gemeenten en de zorgpartners in de regio. Samen met de gemeentes (Leerplicht/RMC/ SoZaWe/ jeugdzorg/WMO) gaan we in het MBO voor de 'integrale aanpak'. Het begeleidingsaanbod (de activiteiten/trajecten om voortijdig schoolverlaten te voorkomen) wordt met de gemeente afgestemd op de specifieke ondersteuningsvraag. Een groot aantal van deze activiteiten zijn in 2017 geborgd en de samenwerking met de gemeentes is sterk verbeterd. Partijen weten elkaar te vinden in het zoeken naar een geschikt traject.

Het interne tevredenheidsonderzoek onder studenten is gebaseerd op ons eigen deelnemertevredenheidsonderzoek dat in 2017 is uitgevoerd. Het onderzoek geeft aan dat alle studenten het Alfa-college een ruime voldoende geven voor de begeleiding bij de opleiding. Studenten met een beperking tonen zich in het onderzoek zeer tevreden over het feit dat de docenten voldoende rekening houden met hun beperking. We kunnen concluderen dat studenten tevreden zijn over onze inrichting van het passend onderwijs en dat deze voldoet aan de vraag van de studenten.

3.4 Keuzedelen

In het jaar 2017 is het aanbod van de keuzedelen gegroeid. De teams hebben, voor zover ze al niet voor een geheel cohort met configuraties aan de slag zijn gegaan, het aanbod voor het tweede jaar van cohort 2016 en het aanbod voor het eerste jaar van cohort 2017 vormgegeven. Op basis van dat aanbod hebben studenten hun keuzes bepaald. Dat keuzeproces geschiedt, zoals is afgesproken in het kaderdocument keuzedelen, onder begeleiding van de mentor.

In het aanbod van het Alfa-college zitten 140 verschillende keuzedelen, dat is ca. 16% van het landelijke aanbod. 32 daarvan zijn generiek te noemen, de rest is verbredend, verdiepend of gericht op doorstroom. Dat betekent dat het aanbod van het Alfa-college voor wat betreft de vakmatige keuzedelen groeiende is. Voor studenten betekent dat, dat er meer te kiezen valt dan vorig jaar, waardoor min of meer noodgedwongen generieke keuzemogelijkheden minder aan de orde zijn.

Van de 140 keuzedelen die in het aanbod zitten zijn er 19 certificeerbaar met een mbo-certificaat. Het gaat daarbij om keuzedelen die een meerwaarde hebben voor werkenden en werkzoekenden. De betreffende keuzedelen zijn in bijlage 7 cursief gedrukt.

 Voor wat betreft de examinering van keuzedelen zijn de examenleveranciers hard aan het werk  gegaan en zijn er via de site van www.exameninstrumentenmbo.nl/keuzedelen overzichten beschikbaar gekomen, die veelvuldig worden geraadpleegd door de creboregie-/onderwijsteams. Een interessant aanbod via de site van www.allyoucanlearn.nl  m.b.t. de generieke keuzedelen (m.u.v. taal en rekenen) wordt op alle locaties onderzocht. Met name voor de BBL-opleidingen zou deze site een oplossing kunnen bieden voor de krappe onderwijstijd die in de BBL aan de keuzedelen kan worden besteed. Nog meer echter biedt ‘allyoucanlearn’ voor studenten een innovatieve digitale leeromgeving die teams de gelegenheid biedt op een andere manier naar onderwijs en begeleiding te kijken.

Verder wordt gezocht naar digitale oplossingen omtrent niet gekoppelde keuzedelen en zoeken we naar een stabiele omgeving als QlikView waarin het totale aanbod aan keuzedelen ten dienste van teams en leidinggevenden op de locaties is opgenomen. Tenslotte vraagt het steeds wisselende aanbod en de daarbij behorende examinering om een oplossing in relatie tot de communicatie in de Oer-en en studiewijzers.

Tenslotte heeft het Alfa-college ook dit jaar in het kader van de wet Rog geen gebruik gemaakt van de mogelijkheid voor MBO-instellingen om af te wijken van de keuzedeelverplichting in het kader van persoonlijke, culturele of levensbeschouwelijke vorming (art. 6.1.2a, tweede lid, van de WEB). Ook zijn er geen verzoeken van studenten gekomen om gebruik te maken van de mogelijkheid om niet-gekoppelde keuzedelen te mogen kiezen, keuzedelen dus die niet aan de kwalificatie zijn gekoppeld behorende bij de opleiding die hij/zij volgt en wel in het aanbod van het Alfa-college zitten (art. 7.2.7., tiende lid, van de WEB). Tenslotte zijn er geen keuzedelen uit het aanvankelijke aanbod geschrapt vanwege niet doelmatige redenen.

3.5 Aanpassingen mbo-opleidingenaanbod

Binnen het Alfa-college is een procedure voor het starten en stoppen van opleidingen. Inhoudelijk is deze procedure gebaseerd op de kaders die zijn vastgesteld voor ons opleidingenaanbod.

De procedure voor het starten en stoppen van opleidingen heeft geleid tot de volgende start-besluiten per 1 augustus 2017:

regio crebonr. leerweg niv. opleiding
Groningen, Adm. De Ruyt 25019 BOL/BBL 4 Ondernemend meubelmaker
Hoogeveen, De Stroom 25244 BOL 3 Eerste Autotechnicus
Hoogeveen, De Stroom 25245 BOL 3 Eerste Bedrijfsautotechnicus

Mede op instigatie van de brancheorganisatie voor de meubel- in interieurindustrie (CBM) en het expertisecentrum Hout en Meubel (EHM) is de opleiding gestart Ondernemend meubelmaker voor het eerst aangeboden.

De opleidingen Eerste Autotechnicus en Eerste Bedrijfsautotechnicus zijn gestart om in de BOL ook een doorgaande leerlijn te realiseren tussen de niveau 2 en 4-opleidingen die reeds lange tijd uitgevoerd worden. BBL-gediplomeerden op niveau 2 die geen baan kunnen vinden, kunnen nu op een volgend niveau hun opleiding in voltijd vervolgen. De kans op werk is met een afgeronde niveau 3-opleiding groter dan met een niveau 2-opleiding.

In de opleidingen Ondernemend meubelmaker en Eerste Bedrijfsautotechnicus (BOL) zijn geen deelnemers gestart. In de opleiding Eerste Autotechnicus (BOL) is één deelnemer gestart.

De volgende opleidingen zijn per 1 augustus 2017 gestopt:

regio crebonr. leerweg niv. opleiding
Groningen, Kardingerplein 93280 BOL 2 Medewerker Toezicht en Veiligheid
Groningen, Adm. De Ruyterlaan 91080 BBL 2 Monteur Mechatronica
Hardenberg, Parkweg 25484 BBL 3 Pedagogisch medewerker kinderopvang
Hardenberg, Parkweg 25486 BBL 4 Gespecialiseerd pedagogisch medewerker
Hoogeveen, Voltastraat 93751 BBL 2 Verkoper detailhandel
Hoogeveen, Voltastraat 90383 BBL 3 Verkoopspecialist detailhandel
Hoogeveen, Voltastraat 93492 BBL 4 Manager Retail

Het besluit om te stoppen met de BOL-opleiding Medewerker Toezicht en Veiligheid is gebaseerd op het onvoldoende aantal gekwalificeerde stageplaatsen voor deze opleiding. De stop-besluiten voor de genoemde BBL-opleidingen zijn gebaseerd op de beperkte deelnemersaantallen voor deze opleidingen en de verwachting dat die in de komende jaren niet zullen toenemen.

Over de aanpassingen in ons opleidingenaanbod hebben we cf. de desbetreffende bepalingen in de governance code mbo overleg gehad met de mbo-instelling in onze omgeving.

3.6 Kwaliteitsafspraken

3.6.1 Kwaliteitsplan

In 2017 hebben we na twee jaar een tussentijdse evaluatie van het kwaliteitsplan uitgevoerd. De conclusie was dat we op hoofdlijnen op koers liggen. Het kwaliteitsplan 2015-2019 was per thema zeer gedetailleerd uitgewerkt, waardoor er op detailniveau wel afwijkingen zijn ontstaan. Op basis van deze ervaring is het kwaliteitsplan aangepast, waardoor er voor de laatste twee jaar van de doorlooptijd van de kwaliteitsafspraken een kwaliteitsplan is opgesteld waarin doelen en resultaten meer op hoofdlijnen zijn uitgewerkt.
Over 2017 is evenals voorgaande jaren gerapporteerd aan MBO in Bedrijf, dat namens de minister van OCW de voortgang van de te behalen doelen en resultaten uit de kwaliteitsplannen van de MBO-instellingen monitort.

Terugkijkend op het afgelopen jaar hebben we ons de vraag gesteld waarover we tevreden zijn in relatie tot het kwaliteitsplan:

  • voor professionalisering geldt dat we trots zijn op ons leiderschapsprogramma en dat LONT zich aan het doorontwikkelen is naar een professionele standaard, waarbij de teams en de medewerkers centraal staan;
  • hoewel de resultaten onverwacht tegenvallen, is de ingezette koers van het Alfa-college om de VSV aan te pakken steeds meer geïnternaliseerd in het onderwijs. Dit werp op niveau 1 en 2 merkbaar vruchten af.
    Wat we merken is dat de activiteiten die daarvoor uitgevoerd worden eerder door de medewerkers van het loopbaancentrum als extra werden ervaren, maar nu steeds meer als regulier werk ervaren wordt;
  • de kwaliteit van de BPV blijkt in de praktijk naar het oordeel van de studenten (JOB-monitor) en de werkleerbedrijven (SBB-monitor) voor de meeste opleidingen goed;
  • de innovatiekracht in de instelling wordt zichtbaar beter benut. Zowel bij excellentieprogramma’s als bij de specifieke innovatieplannen voor de teams zien we een duidelijke groei in kwaliteit.

In het vervolg van dit hoofdstuk hebben we per thema een korte samenvatting van de behaalde resultaten opgenomen.

 

Professionalisering

De inzet van strategisch personeelsplan voor het Alfa-college

  • SPP is binnen alle onderdelen van het Alfa-college in gang gezet. Er liggen kwantitatieve en kwalitatieve plannen die door de leidinggevenden samen met HRM zijn ontwikkeld. Een kwalitatieve vlootschouw is nog niet in alle teams gerealiseerd.
  • Vanuit de organisatie is het idee ontstaan een opleidingsprogramma in te zetten voor medewerkers met leidinggevende ambities, in zowel lijnmanagement, project- als programmamanagement. Het strategisch personeelsplan laat zien dat we de komende jaren forse uitstroom kunnen verwachten van leidinggevenden. In afgelopen drie jaren zijn gemiddeld 5 vacatures van middenmanagementfuncties per jaar ingevuld.
    Maar bovenal sluit het aan bij de ambitie van Alfa-college om (door)groeimogelijkheden te creëren en faciliteren. Dit idee wordt in 2018 verder uitgewerkt in een concreet plan
  • HRM heeft steeds meer de rol van sparringpartner. Dit wordt vormgegeven door beter en actiever in gesprek te zijn met het management. Op deze manier wordt beleid ontwikkeld dat aansluit bij de behoefte van de organisatie voor nu en in de toekomst. Bijvoorbeeld het ontwikkelen van een transparant functiehuis OBP waar loopbaanmogelijkheden zichtbaar worden en het beter benutten van talenten gestimuleerd wordt.

Vraaggerichte ontwikkeling vanuit LONT

  • Het LONT-aanbod is gereduceerd tot een stevig en compact aanbod afgeleid van de scholingsplannen per regio. Van dit aanbod is slechts deels gebruikgemaakt. Naast het geplande deel is aanbod op maat ontwikkeld. Bovendien zijn trajecten vormgegeven die aansloten op ontwikkelvragen die gedurende het jaar naar voren kwamen. Het scholingsbudget is voor een deel decentraal belegd. Dit geeft de teams meer regie en daarmee wordt de wendbaarheid van een team vergroot.
  • Er is een samenwerking aangegaan met een online leerplatform. Praktisch betekent dit dat alle medewerkers van het Alfa-college toegang hebben tot een groot aanbod van online trainingen. Dit varieert van onderwerpen als Office en persoonlijke effectiviteit tot aan strategisch denken of vitaliteit. De trainingen zijn kort, to-the-point en praktijkgericht en sluiten daarom goed aan bij de dagelijkse praktijk binnen het Alfa-college.

Inspiratie en aanzetten tot leren

  • In de gesprekken tussen leidinggevenden en medewerkers wordt steeds meer vanuit een waarderende benadering vorm en inhoud gegeven aan de ontwikkeling van de medewerker. De rol van de leidinggevende is om medewerkers zo goed mogelijk te begeleiden, te ondersteunen en te faciliteren om hun talent binnen de organisatie optimaal te ontplooien en te benutten. Het aantal collega’s dat zich inmiddels heeft geregistreerd in het Lerarenregister is 146, dat was vorig jaar 55.
  • De doorstroom van docenten van LB naar LC en LD blijft een punt van aandacht. Docenten worden gefaciliteerd om door te groeien, de ontwikkelpaden zijn zo beschreven dat er meer ruimte is voor eigen invulling. Het blijft nodig om docenten actief te stimuleren deze kansen te benutten. SPP brengt de doorstroom van docenten in kaart zodat hier beter op gestuurd kan worden.
    In 2017 is een start gemaakt met de ontwikkeling van een nieuw functiehuis met generieke beschrijvingen van alle ondersteunende functies. We gaan het aantal functies inkrimpen van ongeveer 80 naar ongeveer 40. Het gaat niet alleen om nieuwe functiebeschrijvingen, maar vooral ook om heldere loopbaanpaden te beschrijven. Door een digitaal functieraster wordt heel transparant welke loopbaanmogelijkheden er binnen de organisatie zijn (zowel horizontaal, verticaal als diagonaal).
    Op deze manier willen we de ontwikkeling en interne mobiliteit van onze medewerkers stimuleren. Doorstroom kan op deze manier gekoppeld worden aan persoonlijke ontwikkeling en medewerkers aanzetten tot leren.

Meer informatie over professionalisering is te lezen in hoofdstuk 4 over Personeel.

 

Intensivering van het taal- en rekenonderwijs

Algemeen
Op alle locaties is er een ondersteuningsaanbod voor reken- en taalzwakke studenten.

Nederlands
Er is een start gemaakt met Taalbewust beroepsonderwijs en de eerste nulmetingen zijn uitgevoerd. De gesprekken met het team maken docenten bewust van taal in het vak of beroep.
Het expertteam wordt door Instituut Taalonderzoek en Taalonderwijs aan Anderstaligen (ITTA) ondersteund bij het ontwikkelen en inzetten van instrumenten Taalbewust beroepsonderwijs. De leden van het expertteam zetten dit verder uit op de locatie.

Engels
Docenten bieden de lessen zoveel mogelijk in de context aan. Binnen de vakgroepen is dit een continu aandachtspunt.
De verbinding met Internationalisering vindt wisselend plaats.

Rekenen
Het rekenaanbod en ondersteuningsaanbod is gecontinueerd.
Vanuit het expertteam rekenen zijn diverse activiteiten gestart in het kader van Drieslag Functioneel rekenen.

Kwaliteit van docenten voor taal en rekenen
Verder kan gemeld worden dat we voor wat betreft de kwaliteit en scholing van de docenten en assessoren op koers liggen.

  • We streven naar 100% bevoegde docenten voor Engels en Nederlands:
    Alle docenten zijn bevoegd of volgen een opleiding Nederlands / Engels 2e graads
  • We streven er naar dat 100% van de docenten als assessor geschoold is:
    Op dit moment volgen nieuwe docenten de training tot assessor. Deze training wordt jaarlijks aangeboden

 

Terugdringen van voortijdig schoolverlaten

Effect meten van het nieuwe toelatingsbeleid op VSV
Effect van het nieuwe toelatingsbeleid op VSV is nog niet gemeten; het nieuwe toelatingsbeleid wordt bij de aanmelding en inschrijving van het schooljaar 2018-2019 ingevoerd.

Borging van afspraken over verzuim
Verzuimcoördinatie is op de verschillende locaties verschillend geïmplementeerd en uitgevoerd. Daar waar dit duidelijk belegd is, werpt het zijn vruchten af in relatie tot de VSV. Omgekeerd is ook zichtbaar dan de VSV hoger is als de verzuimaanpak minder goed is geïmplementeerd.

Goede doorstroombegeleiding van gediplomeerde Entree-studenten.
We constateren een groei van het aantal doorgestroomde studenten vanuit Entree naar de beroepsopleidingen. Echter, de monitor op hoe succesvol ze daar vervolgens zijn, is nog niet compleet.

Ondersteuning bij maatschappelijke problematiek van studenten
In Groningen is nu op elke locatie een SAW (School-Als-Wijk) medewerker werkzaam.
In Hoogeveen is zorgoverleg met de gemeente Hoogeveen in het project ROL (Recht op Leren).
In Hardenberg kennen we het Zorgteam, waarin MEE-Hardenberg een coördinerende functie vervult tussen het onderwijs en de gemeente en de zorgpartners.

Synergie: VSV is niet alleen van de loopbaancentra en begeleiding
Binnen de dienst Onderwijs en Kwaliteitszorg zijn afspraken gemaakt om VSV ook in alle drie themagroepen van de dienst op de agenda te houden. Naast begeleiding zijn er immers meer factoren in het onderwijs die de VSV beïnvloeden, zoals bijvoorbeeld visie op onderwijs en examineren en de programmering van het onderwijs.

Decentrale regie op VSV
De decentrale DOK-adviseur van de themagroep Begeleiden en Coachen van de dienst O&K en het LBC- team op locatie met hun OM-er zijn verantwoordelijk voor de regie op VSV op hun locatie. Waarbij O&K adviseert en ondersteunt.

Centrale regie op VSV
De centrale regie is belegd bij een centrale beleidsadviseur VSV; deze taken zullen halverwege 2018 overgedragen worden aan een opvolger.

 

Stimuleren van excellentie

Het excellentieprogramma verloopt niet volgens de oorspronkelijke planvorming. De aandacht voor excellentie en de bereidheid bij teams en management om hier vorm aan te geven is geleidelijk op gang gekomen, waardoor de geformuleerde resultaten in de update van het kwaliteitsplan ook zijn bijgesteld. Inmiddels kunnen we stellen dat excellentie de aandacht krijgt die het verdient.

Skills/vakmanschap
V
oor skills/vakmanschap zijn de ambities meer dan gehaald:

  • Deelname aan nationale vakwedstrijden door de winnaars van de interne vakwedstrijden 2015-2016.
  • Geselecteerde deelnemers doen mee aan 10 interne vakwedstrijden op niveau 2, 3 en 4 (continuering 6 opleidingen 2015-2016 en 4 nieuwe opleidingen).

Aandacht blijft er voor de relatief vele afzeggingen die tijdens de kwalificaties door deelnemers worden gemaakt.

Deelname aan Skills Heroes 2017-2018.
De werving per team is verschillend. Zo wijzen teams een beste student aan gaan die trainen voor de skills kwalificaties. Ook zijn er teams die een klas of delen van een klas aanwijzen en van daaruit de kwalificatie kandidaat selecteren. Een aantal opleidingen heeft interne vakwedstrijden moeten houden om de definitieve Alfa-college kandidaat aan te kunnen wijzen. In totaal hebben 18 studenten deelgenomen aan Skills Heroes 2017-2018, waarvan 8 zich geplaatst hebben voor de finales in het voorjaar van 2018.

Innovatie
Er zijn inmiddels multilevel programma’s in het kader van innovatie ontstaan, zij het bescheiden. De verwachting dat binnen RIF-programma’s excellentie een plek zou kunnen krijgen is tot op heden niet bewaarheid. Wel is de verbinding met de innovatieplannen, die vanuit het innovatiebudget gefinancierd worden, versterkt door een directe betrokkenheid van de kartrekker voor excellentie bij de selectie van de ingediende innovatieplannen.

Internationalisering
Taalprogramma’s in het kader van internationalisering zijn er voor Duits, Engels en Spaans. Ook ander vormen van excellentie binnen dit thema krijgen vorm bij Fit for Life en Burgerschap.

MBO-plus
Op verschillende locaties is verder gewerkt aan de ontwikkeling van MBO-plusprogramma’s. Op 4 van de 6 locaties worden op dit moment MBO-plusprogramma’s aangeboden.

 

Onderwijsinnovatie

De strategische koers geeft een extra impuls aan innovatieve ontwikkelingen in het Alfa-college. Aan onderwijsinnovatie wordt dan ook veel aandacht besteed. Dus ook in het Kwaliteitsplan. In hoofdstuk 2 van dit bestuursverslag vindt u een overzicht van de actuele ontwikkelingen op dit onderwerp in het Alfa-college.

3.6.2 BPV-verbeterplan

In het najaar van 2016 is het BPV-verbeterplan op basis van aanvullende kwaliteitsafspraken opgesteld en door de minister goedgekeurd. In dit plan zijn vooral kwantitatieve resultaten opgenomen op het gebied van tevredenheid studenten over de BPV in zijn geheel en leerbedrijven op de volgende onderdelen: stagebegeleider van de school, kwaliteit van de stage-opdrachten en samenwerking met de school.
De verantwoordingscyclus van het BPV-verbeterplan is vastgesteld per schooljaar. Dit betekent dat jaarlijks in juni de stand van zaken wordt opgenomen en in de rapportage aan MBO in Bedrijf wordt opgenomen.

Hieronder volgen de resultaten die gerealiseerd zijn in schooljaar 2016-2017 en zijn opgenomen in de rapportage voor MBO in Bedrijf.

 

Tevredenheid studenten over de BPV

Jaarlijks meet het Alfa-college de tevredenheid van de studenten over het onderwijs en de organisatie. Onderdeel van deze enquête is ook de tevredenheid van de studenten over de BPV.
Bij de BOL-opleidingen is het percentage teams met een clusterscore BPV lager dan een 3.5 met 14,5 % gestegen. Bij de BBL-opleidingen is het percentage teams met een clusterscore BPV lager dan 3.5 gelijk gebleven; alle teams scoorden zowel in 2017 als in 2016 hoger dan een 3.5.
Voor beide leerwegen hadden we een afname opgenomen in het verbeterplan. Op dit onderdeel hebben we ons geformuleerde tussenresultaat niet gerealiseerd. Door het moment van de meting is er nauwelijks tijd geweest om een verbetering te realiseren. De verwachting is dat effecten van de aanpak bij een volgende meting zichtbaar worden.
Op regio-niveau is de gemiddelde score op de tevredenheid over de BPV voor zowel de BOL- als de BBL-studenten boven de 3,5, waarmee voldaan is aan het geformuleerde tussenresultaat.

 

Tevredenheid leerbedrijven

Voor het meten van de tevredenheid van de leerbedrijven heeft het Alfa-college in het voorjaar van 2017 een eigen enquête ontwikkeld. Op deze enquête is op 4 van de 6 locaties van het Alfa-college voldoende response gekomen om de resultaten te beoordelen. De streefwaarde voor de leerbedrijven was:

Tenminste 3 van de 6 onderwijslocaties van het Alfa-college scoren op de BPV-enquête van 2017 tenminste een 7 op:
- beoordeling van de BPV-begeleider van de school; 
-
de kwaliteit van de stage-opdrachten;
- de samenwerking met de school.

Op alle 4 locaties was de gemiddelde score op de drie hoofdvragen hoger dan een 7, zodat ook dit resultaat is gerealiseerd.

 

SBB-enquête

De SBB-enquête hanteert een voor het Alfa-college te abstract organisatieniveau waardoor er niet gericht op gestuurd kan worden. Daarom zijn de resultaten van deze enquête geen onderdeel van het BPV-verbeterplan van het Alfa-college. Toch is het resultaat op instellingsniveau de moeite waard om te vermelden:

  • Tevredenheid studenten: 8,1
  • Tevredenheid praktijkopleiders van de leerbedrijven: 7,4

 

Thema-audit BPV

In het kader van collegiale consultatie heeft het Kwaliteitsnetwerk mbo in november bij het Alfa-college een thema-audit BPV uitgevoerd, waarbij de governance van de BPV centraal stond.
Enkele belangrijke conclusies uit de auditrapportage waren:

  • Ontwikkel een centraal kader voor de ontwikkeling van de BPV in aansluiting op de strategische ambities van het Alfa-college. Laat dit kader vooral inspirerend zijn om een beweging in gang te zetten naar toekomstgericht en innovatief denken over de BPV.
  • Zet de ontwikkeling van de BPV op de agenda voor de teams en het management, o.a. door het formuleren van beleidsrijke ambities in de jaarplannen op de verschillende niveaus in de instelling.
  • De verantwoordelijkheid voor verbetering van de BPV ligt bij de onderwijsteams. De teams zouden een inhoudsrijkere analyse van de huidige resultaten, tevredenheid studenten en leerbedrijven, moeten maken om tot echte verbetering te komen.

3.7 VAVO en Educatie

3.7.1 VAVO

In het schooljaar 2017/2018 hebben we 630 leerlingen onderwijs geboden. Binnen de VAVO-populatie is een lichte daling bij de leerlingen VWO/HAVO/VMBO-tl te zien. Deze daling zit in het feit dat het examen minder moeilijk was en er daardoor meer gediplomeerden bij de toeleverende scholen waren. Daartegenover is een lichte groei in de schakelklas allochtone jongeren richting mbo niveau 3 en 4 te constateren.

Het aantal leerlingen voor het voorbereidend jaar hoogopgeleide vluchtelingen (een samenwerking met RUG en Hanzehogeschool) is constant. Voor dit schooljaar zijn er 40 leerlingen. De leerlingen van het voorbereidend jaar volgen vanaf dit schooljaar de ‘Grotius Minor light’, een programma i.s.m. de Hanzehogeschool om kennis te maken met het HBO. Dit programma duurt 1 dagdeel gedurende 7 weken. De bekostiging van dit programma wordt gedragen door de gemeente, Alfa-college en de Hanzehogeschool.

Sinds 3 jaar verzorgt de VAVO het PABO-jaartraject voor mbo-studenten ter voorbereiding op de toelatingstoetsen voor de PABO. Hier nemen ruim 60 studenten aan deel. Dit is een samenwerking tussen ROC Menso Alting, Noorderpoort en Alfa-college. Dit schooljaar zal het onderwijstraject worden omgebouwd tot het keuzedeel ‘toelating naar de PABO’. Hierdoor zal er naast aandacht voor de vakinhoud ook aandacht besteed worden aan vereiste vaardigheden die het HBO vraagt. Dat is een vrij uniek aanbod.

In schooljaar 2017/2018 is de VAVO begonnen met de methodiek van Stichting LeerKRACHT. Een initiatief van docenten vanuit de werkgroep ‘pedagogisch didactisch’ . Deelnemers: 4 coaches, een expertcoach van de Stichting en een aantal docenten. Door bordsessies van maximaal een kwartier worden doelen gesteld en acties geformuleerd. Onderwerpen o.a. : lesbezoeken bij elkaar, lesontwerp, feedback-geven, ‘de stem van de leerling’ leerlingen actief betrekken bij het onderwijsproces). Gebleken is dat dit meer focus brengt en beter werkt dan intensieve incidentele trainingen.

3.7.2 Educatie

 

Inburgering

In 2017 hebben 800 statushouders ervoor gekozen om hun traject bij het Alfa-college in te kopen. Ondanks krimp bij de andere aanbieders in de regio hebben wij een duidelijke stijging kunnen realiseren. Wellicht hangt dit samen met onze stijging van de slagingspercentages en de stijging van de deelnemerstevredenheid (8,4).

Bij de afdeling Educatie & Inburgering kunnen statushouders zich op verschillende manieren voorbereiden op het inburgeringsexamen. Op basis van een intakegesprek en een intaketoets wordt bekeken welk standaardprogramma het meest geschikt is en wordt bepaald op welk niveau (A2, B1 of B2) mogelijk wordt uitgestroomd. Naast deze standaardtrajecten bieden we ook aangepaste trajecten aan, afgestemd op de behoefte van de statushouder om betere aansluiting te vinden bij een opleiding of werk en voorbereidend op duurzame participatie. Doorstroom van inburgeraars naar een beroepsopleiding blijft zonder aanvullende voorbereiding moeizaam.

Veel docenten hebben in 2017 hun NT2-bevoegdheid gehaald bij een gekwalificeerde instelling door een opleiding af te ronden die we intern hebben aangeboden. Verder zijn meerdere docenten bevoegd geworden door een EVC procedure. Beide acties hebben ertoe geleid dat we een groot aantal bevoegde docenten in dienst hebben.

2017 stond in het teken om de private inburgeringsactiviteiten minimaal kostendekkend uit te voeren. Dit hebben we kunnen realiseren door diverse procesaanpassingen te doen in de facturatie en door een verhoging van de productiviteit van docenten. Beide maatregelen hebben effect op het binnenhalen van de gelden enerzijds en het besparen van kosten anderzijds. In 2017 is verder een begin gemaakt met het automatiseren van processen waarin het uitgangspunt is dat we de processen aanpassen aan de beschikbare systemen binnen het Alfa college.

In 2017 is verregaande samenwerking tot stand gekomen met de gemeente Groningen en de gemeenten Hoogeveen-de Wolden, Midden-Drenthe en Hardenberg.

Convenant: ‘Inburgeren? In Groningen doen we het samen!’

In Groningen is het convenant ‘Inburgeren? In Groningen doen we het samen’ afgesloten. De gemeente Groningen streeft ernaar om met meerdere organisaties uit de stad te komen tot een integrale aanpak voor haar statushouders en inburgeraars. Hiervoor is in maart 2017 een convenant ondertekend door samenwerkende partijen, nl. Gemeente Groningen, Hanzehogeschool, Noorderpoort en Alfa-college. 

Het convenant zet in op innovatieve en creatieve ontwikkelingen, waarbij het realiseren van een maatwerkaanpak voor statushouders ten behoeve van duurzame integratie en participatie centraal staat. Wij zetten in op een verrijking van het inburgeringstraject, waardoor er gelijktijdig met de inburgering parallelle trajecten worden ingezet waarbij wordt uitgegaan van de mogelijkheden en talenten van de statushouder. 

We hebben de statushouders verdeeld in vier doelgroepen van analfabeet tot hoog opgeleid. Om duurzaam te participeren brengen we per leerprofiel in kaart wat een statushouder nodig heeft aan maatschappelijke begeleiding, inburgering, scholing of toeleiding naar werk, om duurzaam te participeren. Wij stellen vast dat op basis van huidige wet- en regelgeving belemmeringen in het huidige systeem het niet mogelijk maken om vrijuit te bouwen aan de gewenste maatwerktrajecten en projecten. Daardoor ontstaat er een situatie waarbij een beroep wordt gedaan op extra financiële middelen. Door het ontschotten van bestaande middelen kan dit worden voorkomen. Ook de huidige wet- en regelgeving geeft onvoldoende ruimte voor een maatwerktraject. 

Een pilotproject betreft de doelgroep analfabeten waarvan bekend is dat ze niet kunnen doorstromen naar het inburgeringtraject. Hiervoor zal ontheffing aangevraagd moeten worden. Deze groep moet binnen de huidige wet- en regelgeving voldoen aan de 600 uur-norm. Aan de pilot nemen 24 tot 30 analfabeten uit Gemeente Groningen deel. Het traject bestaat uit 5 dagdelen werken en 5 dagdelen scholing per week. Het traject is afgestemd op het taalniveau en op de talenten van de cursisten en hoofdzakelijk gericht op duurzame participatie. Hierbij wordt gewerkt aan de basiscompetenties, zoals zelfredzaamheid, werknemerschap en sleutelvaardigheden zoals taal en rekenen. Het traject is vooral gericht op toepasbaarheid in het dagelijks functioneren. Door werken (binnen een beschermde werkomgeving) en leren te combineren wordt de kans vergroot op een succesvol traject richting (vrijwilligers)werk en/of opleiding.

Er is een gezamenlijk coördinatiepunt ingericht waar vanuit een uitgebreide intake een haalbaar trajectplan kan worden opgesteld met realistische doelen. Hierbij wordt rekening gehouden met de capaciteiten en talenten van de statushouder, maar ook met de krapte op de arbeidsmarkt. Het coördinatiepunt is ook een  plek waar alle ingrediënten voor een maatwerktraject bekend zijn. Alle projecten, scholingen en andere initiatieven die ten behoeve van het maatwerktraject van een statushouder kunnen worden ingezet, zijn geregistreerd.

Naast het inburgeringstraject volgen de statushouders een taalstage. Met een taalstage vergroot de statushouder zijn kans op succesvolle inburgering of op het vinden van werk. Het hoofddoel van de stage is het verbeteren van de Nederlandse taalvaardigheden. Daarnaast zoeken we stageplaatsen die passen bij de opleiding of het werk dat een cursist in zijn of haar thuisland heeft gedaan en/of wil gaan doen in Nederland. Dit zorgt tevens voor een goed beroepsbeeld. Tijdens deze stage maken ze taalopdrachten, waardoor ze de vaktaal leren en werknemersvaardigheden en -competenties ontwikkelen. Hiervoor is een stageboek ontwikkeld. Op dit moment zijn er zo’n 50 statushouders geplaatst vanuit verschillende leerprofielen. De convenantpartners geven het goede voorbeeld en stellen elk minstens vijf plaatsen beschikbaar.

Verbreding Inburgering in Zuid-Drenthe

In nauwe samenwerking met de gemeenten Hoogeveen, de Wolden en Midden-Drenthe heeft het Alfa-college voor een groep inburgeraars uit deze drie gemeenten een verbredingsprogramma inburgering ontwikkeld en in uitvoering gebracht, dat wordt gefinancierd door deze gemeenten. Cursisten met een opleidingsachtergrond vergelijkbaar met afgerond middelbaar onderwijs volgen een extra programma van drie dagdelen per week waarin een combinatie wordt gelegd vanuit de inburgering met het beroepenveld door middel van taalstages. De gemeenten werven actief taalstageplekken, waar mogelijk in de beroepsachtergrond van de cursisten, waar cursisten maximaal twee dagen per week taalstage lopen. Daarnaast volgen de cursisten drie dagdelen een extra programma gericht op het aanleren van vaktaal, communicatie en taal op de werkvloer van de taalstageplek en een verdiepende oriëntatie op de Nederlandse arbeidsmarkt. In 2017 zijn achtereenvolgens twee groepen van 30 cursisten van start gegaan met dit programma.

Samenwerking gemeente Hardenberg en het Regionaal Techniek Centrum (RTC)

Omdat het erg lastig is voor anderstaligen om in een betaalde baan terecht te komen en er een tekort is aan technisch personeel, hebben de gemeente Hardenberg en het RTC van het Alfa-college de samenwerking gezocht om te kijken wat zij op dit gebied voor elkaar kunnen betekenen. Het Alfa-college neemt een starttoets af en zo nodig een leerbaarheidstest. Het RTC onderzoekt of de inburgeraars voldoende praktische vaardigheden hebben om bij een werkgever aan het werk te kunnen.

Omdat de gemeente het financieel mogelijk maakt om het opleidingstraject te bekostigen voor in eerste instantie zes kandidaten, hebben we een start kunnen maken. Er zijn twee statushouders gestart in september met een BBL-leer/werktraject bij RTC installatietechniek. Tot dusver verloopt het traject voor hen zeer succesvol. De taal blijft natuurlijk een aandachtspunt, met name vakjargon is lastig. De praktijk gaat hen goed af.

Specifieke projecten rondom Inburgering

Theatervoorstelling ‘Burgeren’

In Groningen is de theatervoorstelling ‘Burgeren’ georganiseerd en zijn de eerste Europass-certificaten uitgereikt. In januari 2017 was het Alfa-college te gast bij gemeente Groningen. De Stadjers (consulenten, raadsleden en beleidsmedewerkers) en onze studenten (inburgeraars en mbo-studenten) maakten kennis met elkaar door de theatervoorstelling 'Burgeren' en gesprekken na afloop.

Na een fantastische voorstelling ontvingen de inburgeraars een Europass-certificaat van de gemeente Groningen. Vanuit het convenant 'Inburgeren In Groningen doen we samen!', waar het Alfa-college deel van uitmaakt, worden taalstages georganiseerd. Tijdens deze stages worden taalopdrachten uitgevoerd en verworven competenties in beeld gebracht, waarvoor de cursisten een Europass ontvangen. De eerste certificaten werden na afloop van de voorstelling uitgereikt.

Zingend inburgeren

Studenten van PW/MZ in Hardenberg begeleiden inburgeraars en ouderen onder begeleiding van een dirigent bij het zingen van Nederlandstalige liedjes in samenwerking met de Stuw, een welzijnsorganisatie. Dit vindt plaats in de buurtkamer. Het blijkt uit onderzoek dat mensen de taal gemakkelijker leren als ze zingen. Het is erg leuk om te zien hoe jong en oud (de kinderen van de inburgeraars of de kleinkinderen van de ouderen) op een muzikale wijze bezig zijn met taal en liedjes.

Themadagen burgerschap

Op de themadagen burgerschap in Hoogeveen zijn workshops gegeven waarbij mbo-studenten zich een voorstelling hebben kunnen maken wat het betekent om je eigen land te moeten ontvluchten en wat het betekent om dan een totaal onbekende taal te moeten leren. Mbo-studenten en inburgeraars zijn met elkaar in gesprek geraakt en hebben vooral ook ingezoomd op de persoonlijke omstandigheden, achtergrond en toekomstdromen. Op deze wijze is meer begrip voor elkaar gekweekt.

Voorbereiding op MBO en HBO

Onder de vluchtelingen bevindt zich een grote groep jongeren die zich willen voorbereiden op het middelbaar beroepsonderwijs en het hoger onderwijs, middels het schakel- of het voorbereidend jaar. De groep statushouders die in september 2018 naar het schakeljaar gaat, willen we beter voorbereiden. Het betreft ongeveer 50 cursisten. De afdeling Educatie & Inburgering zet voor deze groep in 2017 naast de reguliere inburgering extra dagdelen in met daarin lessen studievaardigheden, digitale vaardigheden, rekenen, Engels en de voorbereiding op de instaptoets van het schakeljaar mbo niveau 3 en 4. Dit extra dagdeel wordt door het UAF gefinancierd.

Voorbereidende schakeltrajecten richting MBO Hoogeveen en Hardenberg.

Medio 2017 zijn we gestart met het innovatietraject ‘A t/m Z’ (van Aanmelding tot Zelfstandigheid). Hierin onderzoeken we hoe we de statushouder kunnen voorbereiden op het mbo en hoe we het mbo kunnen voorbereiden op de statushouder. Hiervoor worden enkele ondersteunende trainingen en workshops ontwikkeld.

 

Educatie

In 2017 is nog geen duidelijkheid gekomen op welke wijze een eventuele overheveling van de WEB-middelen naar gemeentefondsen gaat plaatsvinden. De centrumgemeenten hebben om deze reden besloten het huidige beleid voort te zetten. Dit betekent dat we door een onderhandse inkoopprocedure de WEB-middelen voor 2017 en 2018 toegekend hebben gekregen. Alle educatie-activiteiten in de gemeenten Groningen, Tynaarlo, Noordenveld, Westerkwartier, Hoogeveen en de Wolden kunnen we in 2017 en 2018 voortzetten.

Op het gebied van de formele educatie kreeg het Alfa-college als eerste ROC in Nederland een diploma-erkenning voor Educatie (Nederlandse taal, rekenen, op verschillende niveaus). Dit resulteerde in 2017 in de eerste 10 diploma’s. Autochtone en anderstalige cursisten werden altijd al getoetst op hun kennis van het Nederlands en rekenen, maar op het Alfa-college kunnen zij hun scholing afronden met een examen dat leidt naar een diploma. Het Alfa-college heeft de examinering ingericht volgens het bijbehorende inspectiekader. Het formele diploma is nog niet algemeen erkend, maar het is wel een belangrijke stap op de weg naar een (betaalde) baan of het kunnen volgen van een beroepsopleiding. Daarnaast is het voor cursisten een erkenning van hun inspanningen om actief te participeren in onze maatschappij.

Op het gebied van non-formele educatie worden voor diverse gemeenten educatieve trajecten aangeboden. Hieronder worden een aantal van deze trajecten verder uitgelicht.

Taalhuizen

In alle gemeenten waar wij educatieve trajecten aanbieden, wordt gewerkt aan de aanpak van laaggeletterdheid door ‘Taal voor het leven’. Hiervoor participeren we in gemeentelijke stuurgroepen en provinciale bondgenootschappen. Een onderdeel van deze aanpak zijn de Taalhuizen. In onze samenwerkingsgemeenten is de taalhuiscoördinator altijd een docent van het Alfa-college. Meestal is hiervoor extra financiering vanuit de gemeenten beschikbaar gesteld. De Taalhuizen vallen onder non-formele educatie. Er kan laagdrempelig en vraaggericht geoefend worden met de verhoging van de basisvaardigheden lezen, schrijven, spreken, luisteren, rekenen en digitale vaardigheden tot en met niveau 2F. Het Taalhuis leidt niet toe naar een diploma. Het gaat er bij het Taalhuis om dat volwassen laaggeletterden juist kunnen oefenen met de onderdelen waarmee ze in het dagelijks leven moeite hebben. De taalhuiscoördinator doet de intakes en inventariseert de leerwensen van de cursist. Daarnaast stuurt de taalhuiscoördinator de taalvrijwilligers aan. Indien mogelijk wordt de cursist door de taalhuiscoördinator doorverwezen naar de formele Educatie waar mogelijkerwijs een diploma kan worden behaald. Het Taalhuis is er voor iedereen, zowel voor volwassen NT2-leerders als volwassen NT1-leerders.

TaalWerkt

Het verbeteren van communicatiematerialen is onderdeel van ons project ‘TaalWerkt’. We passen de communicatiemiddelen aan binnen het Alfa-college, maar adviseren ook andere bedrijven. Vanuit het project ‘TaalWerkt’ geven we een nieuwe impuls aan onze taalambassadeurs (ervaringsdeskundigen) en hebben we een leespanel opgericht. Tevens is er een boekje ontwikkeld met tips om eenvoudig te communiceren. Het UMCG heeft na een eerdere bijeenkomst over laaggeletterdheid besloten de standaardbrieven aan patiënten anders en duidelijker te schrijven.  Educatiegroepen hebben hieraan een mooie bijdrage geleverd. Op basis hiervan zijn de brieven sterk verbeterd.

SUPERMAMA!

In 2017 is het traject SUPERMAMA! gestart. SUPERMAMA! heeft als hoofddoel het vergroten van kansen op (financiële) zelfredzaamheid van moeders met jonge kinderen. Het project wordt breed ingezet in de gemeente Westerkwartier. De resultaten uit dit eerste traject in Grootegast waren boven verwachting: moeders leren over de (taal)ontwikkeling van hun kind en hoe zij hierbij kunnen ondersteunen. Zij werken aan empowerment. Zij verbeteren hun eigen basisvaardigheden en onderzoeken de mogelijkheden naar (vrijwilligers)werk of opleiding. Ook wordt aandacht besteed aan budgettering. Het traject is geschikt voor moeders met een taalniveau NT1 en NT2 vanaf A2 met kinderen tot 12 jaar. Opvang voor niet-schoolgaande kinderen is geregeld.

Entree NT2

We hebben onze geïntegreerde opleiding op niveau 1 Entree NT2 verder vormgegeven in zowel Groningen, Hoogeveen als Hardenberg. Deelnemers zonder vooropleiding in het land van herkomst kunnen in combinatie met inburgering de assistentenopleiding Entree in diverse profielen volgen. Entree NT2 is een goed voorbeeld van hoe inburgering en het leren van de taal kan worden gecombineerd met het volgen van een beroepsopleiding. De studenten kunnen instromen vanaf taalniveau A1 en volgen een programma van een of twee jaar waarmee ze zich kunnen kwalificeren voor doorstroom naar een opleiding op niveau 2 of naar de arbeidsmarkt. Het intensieve programma wordt gevolgd gedurende 5 dagen per week waarbinnen de studenten naast hun entree-programma met de bijbehorende beroepspraktijkvorming ook een dag extra les volgen om te voldoen aan hun inburgering.

We hebben goede resultaten geboekt met de doorstroom van studenten Entree NT2 naar de reguliere Entree-opleidingen en veel studenten hebben hun Entree-opleiding succesvol afgerond met een diploma en zijn doorgestroomd naar mbo niveau 2. We signaleren echter in toenemende mate knelpunten binnen de mbo-opleidingen op niveau 2,3 en 4 op het gebied van in- en uitstroom van anderstalige studenten.

In 2017 hebben we gericht aandacht besteed aan de doorstroom van anderstalige cursisten en studenten vanuit educatie/inburgering en Entree NT2 naar het reguliere mbo-onderwijs. Zowel kansen, mogelijkheden als knelpunten en problemen zijn in beeld gebracht op de verschillende locaties. Uit deze analyse blijkt dat anderstalige studenten die instromen in reguliere mbo-opleidingen nog onvoldoende taalvaardigheden beheersen, met name vaktaal, en daarnaast niet de in Nederland verwachte studievaardigheden vanuit het land van herkomst hebben meegekregen waardoor ze vastlopen in hun studie en dit helaas te vaak leidt tot uitval. Deze problematiek heeft het Alfa-college ook landelijk gedeeld met andere ROC’s en het ministerie van OCW. In 2017 heeft het Alfa-college deelgenomen aan diverse gesprekken van de MBO Raad met de ministeries van OCW en SZW om de problematiek van anderstaligen in het mbo duidelijk voor het voetlicht te brengen. Dit heeft geresulteerd in een werkbezoek van het ministerie van OCW aan het Alfa-college. We pleiten vanuit onze rol in de kerngroep ‘Educatie en nieuwkomers in het MBO’ bij de MBO Raad gezamenlijk met andere ROC’s voor een andere onderwijsaanpak, een andere visie en meer tijd voor kansrijke anderstalige studenten om uitval te voorkomen en er nog meer voor te zorgen dat ook anderstalige studenten succesvol met een diploma aan de slag kunnen op de arbeidsmarkt. Hiervoor bewegen we ons in brede netwerken met gemeenten, andere scholen, instellingen en bedrijven.

3.8 Kwaliteitsverbetering onderwijs en examinering

3.8.1 Kwaliteitsborging

Evenals voorgaande jaren stond de kwaliteitsverbetering van ons onderwijs prominent op de agenda van het Alfa-college. De onderwijsteams evalueren hun eigen werk systematisch met behulp van het instrumentarium dat voor de kwaliteitsborging is ontwikkeld.

In het voorjaar van 2017 is het instrumentarium voor de kwaliteitsborging van het onderwijs en examinering geëvalueerd. De formats zijn aangepast aan het nieuwe onderzoekskader van de inspectie en daarnaast is er een directere verbinding gemaakt met de koersuitspraken op instellingsniveau. De teams hebben teamontwikkelplannen gemaakt, die aansluiten bij zowel hun eigen ontwikkeling als de ambities van het Alfa-college. In deze teamplannen hebben de teams ook beschreven wat hun pedagogisch-didactische visie is.

3.8.2 Onderzoek Inspectie van het Onderwijs

In 2017 heeft de Inspectie van het Onderwijs (IvhO) bij de opleiding Allround schoonheidsspecialist een vervolgonderzoek uitgevoerd met betrekking tot de schoolkosten. Bij een vorig onderzoek bleek dat de aanpassingen met betrekking tot de schoolkosten nog steeds onvoldoende. Dit oordeel van de IvhO heeft er toe geleid dat het beleid met betrekking tot de schoolkosten van het Alfa-college is herzien. Naast dat voldaan moet worden aan de wet- en regelgeving is een belangrijk uitgangspunt bij deze herziening dat de schoolkosten zoveel mogelijk beperkt zijn en dat de schoolkosten geen belemmering voor de student mag zijn om een opleiding te volgen.  Bij het onderzoek in 2017 heeft de IvhO geconstateerd dat er nu wel voldaan wordt aan het naleven van de wettelijke vereisten.
Naar aanleiding van signalen met betrekking tot de kwaliteit van het onderwijs bij de handelsopleidingen aan de Boumaboulevard in Groningen, is IvhO in 2016 gestart met een specifiek onderzoek. Dit heeft in het voorjaar van 2017 geleid tot onderzoek op een drietal onderdelen: sociaal klimaat, kwaliteitsborging en kwaliteit van examinering en diplomering bij de handelsopleidingen aan de Boumaboulevard.

Op 22 december 2017 schrijft de IvhO in een brief aan het College van Bestuur dat het deel van het specifiek onderzoek dat zich richtte op de gebieden kwaliteitsborging en sociaal klimaat positief zijn afgesloten.
Met betrekking tot de kwaliteit van examinering schrijft de IvhO in een separaat aangeleverd rapport het volgende:

Het specifiek onderzoek bij de opleidingen naar Examinering en diplomering is uitgevoerd bij de volgende opleidingen op locatie Boumaboulevard in Groningen:

  • Verkoopspecialist (Verkoopspecialist detailhandel), crebo 90383;
  • Verkoopspecialist, crebo 25155;
  • Manager handel (Filiaalmanager), crebo 93492;
  • Manager retail, crebo 25162.

Het gebeid examinering en diplomering is als onvoldoende beoordeeld. De aspecten Afname en beoordeling en Diplomering zijn onvoldoende.

Op basis van de geconstateerde tekortkomingen wordt in de tussentijd gewerkt aan verbetering.
De IvhO zal in het voorjaar van 2019 de kwaliteit van examinering en diplomering bij deze opleidingen opnieuw onderzoeken.

3.8.3 Interne audits

In het schooljaar 2016 - 2017 zijn in totaal 24 interne audits afgenomen, waarvan 20 op het gebied van ‘Onderwijs’ (waarvan 5 gecombineerd met ‘Examinering en diplomering’), 3 op alleen het gebied van ‘Examinering en diplomering’. Bij al deze audits was tevens het gebied ‘Kwaliteitsborging’ onderdeel van de interne audit. Er is daarnaast 1 audit uitgevoerd die specifiek het gebied 'Kwaliteitsborging' onderzocht.

Voor alle onderzochte opleidingen zijn de rendementen (jaar- en/of diplomaresultaten) met een voldoende beoordeeld. De oordelen op de interne audits laten een stijgende lijn zien. Vooral de resultaten op het gebied ‘Onderwijs’ laten zien dat teams hun opleidingen goed hebben ingericht. 95% van de opleidingen zijn met een voldoende op dit gebied beoordeeld. In de laatste maanden van het afgelopen auditjaar is het auditorenteam strenger geweest in de beoordeling van zaken rondom examinering en diplomering en dan met name in het borgingsproces rondom diplomering en de rollen en verantwoordelijkheden van de  examencommissies. 57% van de onderzochte opleidingen zijn op dit gebied met een onvoldoende beoordeeld. De onvoldoende beoordelingen waren vaak terug te leiden tot een nog niet optimaal ingericht borgingsproces.

Bij kwaliteitsborging gaat het om een systematische en planmatige sturing, beoordeling en verbetering en verankering van zowel onderwijsprocessen als diplomerings- en examineringsprocessen. Het auditorenteam heeft dit jaar specifieke aandacht aan dit gebied besteed. Dit mede door de toegenomen aandacht van de Inspectie voor dit gebied. Hoewel er een stijgende lijn te zien is in vergelijking met voorgaande jaren, kon helaas maar in 63% van de onderzochte opleidingen het uiteindelijke oordeel ‘voldoende’ worden gegeven. De meeste tekortkomingen werden geconstateerd bij de kernaspecten ‘Beoordeling’ en ‘Verbetering en verankering’. Deze kernaspecten verwachten dat de onderwijskwaliteit regelmatig wordt gemonitord en dat de wijze van monitoren zodanig is dat het betrouwbare en representatieve uitkomsten oplevert.

Uit de rapportages van de interne audits volgen enkele algemene conclusies:

In alle audits wordt opgemerkt dat men met bevlogen docenten en tevreden deelnemers heeft gesproken. Het enthousiasme spatte er vaak van af! Op het gebied van de rendementen voldoen alle onderzochte opleidingen aan de rendementseisen. Op het gebied van ‘Onderwijsproces’ worden bijna alle onderzochte opleidingen met een voldoende beoordeeld, waarbij zelfs vaak (18 van de 20 keer) sprake is van een voldoende op alle aspecten binnen dat gebied en ook diverse keren het oordeel ‘goed’ is gegeven. Op het gebied van ‘Kwaliteitsborging’ worden een aantal opleidingen met een onvoldoende  beoordeeld: slechts in 63% kon een voldoende beoordeling worden gegeven. Vooral op het kernaspect ‘Verbetering en verankering’ is verbetering mogelijk. Daarnaast zijn ook de kernaspecten ‘Sturing’ en ‘Beoordeling’ een aantal keer als onvoldoende beoordeeld. Alle kernaspecten binnen dit gebied (3 van de 4)  hebben vaak te maken met het niet-gestructureerd doorlopen van de PDCA-cyclus. Algemeen geven opleidingen aan dat de rapportages de teams bruikbare handvatten geven om tot verbetering te komen.

 

Resultaten 2016-2017

De opbrengsten (jaar- en diplomaresultaat) maar ook gegevens m.b.t. voortijdig ongediplomeerde instellingsverlaters zijn voor de onderwijsteams bekende kwaliteitsindicatoren, die structureel worden gebruikt om het onderwijs te analyseren en verbeterresultaten te benoemen. In november 2017 zijn de opbrengsten voor 2016-2017 ontsloten. Het jaarresultaat was 75,5% (in 2016 was dit 76%) en het diplomaresultaat was 75,7% (is 2016 was dit 76,1%. Voor zowel het jaar- als diplomaresultaat scoort het Alfa-college weer boven het branchegemiddelde maar iets lager dan een jaar geleden. De indicator ‘voortijdig ongediplomeerde instellingsverlaters’ is een indicator voor het uiteindelijke VSV-cijfer en geeft teams gedurende het jaar de mogelijkheid de redenen voor uitval te analyseren en gericht resultaten te benoemen en activiteiten te ondernemen om deze uitval te voorkomen.

Op basis van het inzicht in de opbrengsten per opleiding en locatie in november 2017 zijn door het College van Bestuur met de regiodirecteuren, mede in voorbereiding op het komende inspectiebezoek, afspraken gemaakt over het analyseren van de oorzaken van lage opbrengsten van een aantal opleidingen Op basis van deze analyse zijn 16 opleidingen geïdentificeerd als interne risico-opleidingen. (Door de gewijzigde waarderingssystematiek van de Inspectie waar vanaf augustus 2017 driejaarsgemiddelden voor studiesucces worden gehanteerd is het aantal risico-opleidingen gestegen t.o.v. vorig jaar). Met deze opleidingen zijn specifieke afspraken gemaakt over verbeteracties, die door de centrale eenheid Planning en Control gedurende de rest van het schooljaar gemonitord worden.

Het jaarresultaat en diplomaresultaat zijn grafisch weergegeven in paragraaf 3.1. Gespecificeerde informatie over de opbrengsten is te vinden in bijlage 5.

3.8.4 Examinering

In 2017 is de ingeslagen weg tot verdere ontwikkeling van de processen rond en de kwaliteitsborging van Examinering en Diplomering in het Alfa-college vervolgd. De activiteiten in deze worden uitgevoerd in het kader van het programma TOP-examinering, waarin vooral verbeteringen van het ketenproces en een mogelijke digitalisering van de examendossiers centraal staan.

Het Plan van Aanpak ‘Verbetering Examinering’, waarin vooral de beleidsmatige onderdelen onder de loep genomen worden, valt ook onder de scope van het programma TOP. De professionalisering van de examenorganisatie is een onderdeel van het hiervoor genoemde plan van aanpak.

Na de bevindingen van de IvhO bij het specifiek onderzoek bij de handelsopleidingen aan de Boumaboulevard in Groningen van juli 2017 is direct na de zomervakantie besloten de twee hierboven genoemde ontwikkellijnen samen onder te brengen in het programma TOP-examinering.

Vanaf september is met veel energie gewerkt aan het verbeteren van de kwaliteit van de examendossiers. Hiervoor is op iedere locatie een (of meerdere) medewerker(s) aangewezen, die de kwaliteit van de ingeleverde documenten voor de examendossiers bewaakt door middel van een  sluisfunctie. Deze sluisfunctie betreft een volledige controle van aangeleverde dossierstukken naar volledigheid en correctheid.

Het administratieve proces voor wat betreft aanlevering van dossierstukken is aangescherpt en in het beleid opgenomen. Om de goede uitvoering van dit administratieve proces te ondersteunen zijn/worden aanpassingen doorgevoerd in de kernsystemen.

Als ondersteuning van de implementatie van de hiervoor genoemde verbeteringen is scholing toegepast in de hele organisatie betreffende de werking van het verbeterde proces en de afgesproken samenstelling van de dossiers. Door deze activiteiten (implementatie en scholing) is het bewustzijn van de onderwijsorganisatie op het gebied van de kwaliteit van besluitvorming rond diplomeren sterk toegenomen.

Omdat het kennisniveau nog hoger moet zijn voor een goede uitvoering van het examineringsproces is vanuit het programma TOP-examinering een ‘0’-meting enquête opgesteld, die recent is uitgezet onder direct betrokken medewerkers bij examinering en diplomering. De uitkomsten van deze ‘0-meting’ enquête zijn input voor de uitvoering van:

  • een op te stellen gerichte en verplichte scholing vanaf het schooljaar 2018/2019.
  • scholing betreffende het uit te voeren proces door sub- en locatie-examencommissies in het voorjaar van 2018.

Tenslotte worden er, zoals in de vorig paragraaf al vermeld,  interne audits gehouden, waarbij op basis van het inspectiekader de kwaliteit van examinering en diplomering wordt beoordeeld. Op basis van de bevindingen en adviezen van de auditcommissies werken de opleidingen aan de verbetering van de kwaliteit van examinering en diplomering.

Commissie van beroep voor de examens

Een deelnemer kan tegen maatregelen en beslissingen met betrekking tot het examen of toelating tot een examenonderdeel schriftelijk bezwaar aantekenen bij de (sub)examencommissie. Als de (sub)examencommissie een voor de deelnemer onbevredigende beslissing neemt over het bezwaarschrift, dan kan de deelnemer beroep aantekenen bij de Commissie van Beroep voor de examens. Dit is een onafhankelijke commissie die werkt met een eigen reglement.

In 2017 zijn twee klachten ingediend. Beide klachten zijn niet in behandeling genomen omdat ze nog niet voorgelegd waren aan de subexamencommissie.

3.9 Afwijking onderwijstijd

In het kader van de intensivering van het onderwijs dienen studenten in de BOL gemiddeld minimaal per studiejaar 1.000 klokuren te krijgen (bestaande uit begeleide onderwijstijd, beroepspraktijkvorming en vrij in te vullen uren) en studenten in de BBL minimaal 850 klokuren. De wetgever biedt de mogelijkheid van deze urennorm af te wijken.

Daarvoor moet worden voldaan aan een aantal wettelijke eisen:

  • het kwalificatiedossier is de basis voor de onderwijsprogrammering;
  • de onderwijsactiviteiten zijn vastgelegd voor de gehele opleiding;
  • de onderwijsprogrammering is vastgelegd in de OER;
  • de onderwijstijd is uitsluitend gevuld met begeleide onderwijstijd en beroepspraktijkvorming;
  • in de OER is de wijze van examinering beschreven.

Het Alfa-college heeft daaraan nog een eis toegevoegd: de resultaten (op de JOB- en BPV-monitor en het diploma- en jaarresultaat) moeten positief én stabiel zijn over de afgelopen twee jaar.

Een directeur van een opleiding die van mening is dat een opleiding in minder uren gegeven kan worden, dient een aanvraag daartoe in bij het College van Bestuur. Het college toetst of die opleiding voldoet aan de bovengenoemde eisen en stelt – bij een positief oordeel – de afwijking van de onderwijstijd voor de desbetreffende opleiding vast als voorgenomen besluit dat ter instemming wordt voorgelegd aan de Studentenraad. Na instemming van de Studentenraad kan in de desbetreffende opleiding worden afgeweken van de onderwijstijd.

Voor het schooljaar 2017/2018 is voor de volgende opleidingen afwijking van de onderwijstijd aangevraagd:

  • Coördinator sportinstructie training en coaching (crebocode 25414), Johan Cruyff College, locatie Kardingerweg Groningen
  • Logistiek medewerker (crebo 25371), locatie Parkweg Hardenberg
  • Logistiek teamleider (crebo 25372), locatie Parkweg Hardenberg

De Studentenraad heeft aan deze afwijkingsverzoeken zijn instemming gegeven en deze opleidingen zijn per 1 augustus 2017 gestart met een afwijkend urenaantal.

3.10 Burgerschap

Het Alfa-college stelt burgerschap centraal in het onderwijs om studenten te laten groeien als vakman en als persoon. In alle regio’s besteden studenten meerdere dagen per jaar aan burgerschap, aan de hand van zogeheten dimensies, waarbinnen allerlei workshops en lessen aangeboden worden. De dimensies zijn ‘Politiek’, ‘Economisch’, ‘Sociaal-maatschappelijk’ en ‘Vitaal’. In de regio Groningen komen op elke burgerschapsdag alle dimensies aan de orde. In de regio’s Hoogeveen en Hardenberg staat elke burgerschapsdag steeds in het teken van een andere dimensie. Tijdens de burgerschapsdagen besteedt het Alfa-college ook aandacht aan zijn christelijke identiteit en aan de waarden vertrouwen, verbinden en ondernemen.
 

Groningen

In  2017 hebben studenten van de opleiding Mediavormgever een film gemaakt over de Burgerschapscarrousel en de applicatie www.inschrijvenburgerschap.nl. De film toont met animaties de weg van inschrijven tot en met het examendossier. Daarnaast geeft de film een mooie indruk van diverse workshops.

Inmiddels draait de applicatie naar volle tevredenheid. Gedurende het schooljaar is Fit for Life toegevoegd aan de aftekenkaart, die is ontwikkeld in samenwerking met collega’s van het project TOP-examinering. Verdere stroomlijning en afstemming naar de (ICT) procedures aangaande examineringseisen van het Alfa-college zal in 2018 zeker onze aandacht moeten krijgen.

Op de locaties Kluiverboom, Boumaboulevard, Kardingerplein, Kardingerweg, Salland en Atoomweg hebben dit jaar ruim 4.000 studenten mee gedaan aan de burgerschapscarrousel. De  carrousel draaide voor het eerst op de locatie Atoomweg voor de studenten van Gaming. Een programma op maat op een mooie, enthousiaste locatie.

In samenwerking met Educatie is het theaterstuk Burgeren, onder regie van Gabrielle Glasbeek (o.a. Vrouw Holland), opgenomen in de carrousel. In totaal hebben ruim 600 studenten ‘meegereisd’ in de belevingswereld van onze  inburgeraars. Het theaterstuk is positief ontvangen door studenten en docenten. 

Samen met externe organisaties zijn er in 2017 wederom nieuwe workshops ontwikkeld. Een voorbeeld is De Diversiteitswandeling van het COC, waarin studenten op locaties in Groningen ontmoetingen hebben met LGBT’ers.  Ook zijn we trots op het gezamenlijk ontwikkelen van een workshop in en over het Provinciehuis.

Het Innovatieproject Burgerschap over de grens is definitief opgenomen in het programma van diverse opleidingen. Zo gaat de opleiding SCW Kluiverboom in 2018 voor de tweede keer burgerschap inhoud geven in Berlijn. In 2018 zijn we van plan om burgerschap te ontwikkelen in Madrid.

Nieuw in 2017 waren de panelgesprekken op de verschillende locaties en met de Studentenraad. De studenten waren vooral blij met de nieuwe wijze van inschrijven en met de externe workshops in het tweede jaar. Door de goede vragen van de studenten konden wij onze visie en ideeën delen.  We kijken hier met plezier op terug en zullen in 2018 zeker nieuwe gesprekken aangaan.

De afgelopen jaren zijn er verschillende ROC’s op werkbezoek geweest, omdat ze geïnteresseerd waren in het burgerschapsaanbod van het Alfa-college en de inschrijfapplicatie. Daarnaast hebben we in 2017 ook onze bijdrage geleverd aan diverse landelijke onderzoeken over de uitvoering van Burgerschap.

Landelijk was er veel aandacht voor de kwaliteit van Burgerschap. De Burgerschapsagenda mbo 2017-2021, opgesteld door de MBO Raad en OCW, heeft als doel om alle mbo scholen de mogelijkheid te bieden kwalitatief goed burgerschapsonderwijs aan te bieden. De komende jaren zullen wij volop meewerken aan het versterken van burgerschap in het Alfa-college.
 

Hardenberg

Net als in 2016 heeft het Alfa-college in Hardenberg de sociaal-maatschappelijke en economische dimensies inhoud gegeven in samenwerking met de gemeenten Coevorden en Hardenberg. De burgerschapsdag is gevuld met allerlei workshops door verschillende bedrijven/instanties die iets met geld te maken hebben, zoals notarissen, schuldhulpverlening, ervaringsdeskundigen en woningstichtingen. Een nieuw element was hier een voorstelling over het thema ‘geld’ door de educatieve theatergroep PlayBack.

Voor eerstejaarsstudenten kreeg de sociaal-maatschappelijke dimensie ook inhoud met een dag over identiteit, cultuurverschillen, vluchtelingen en het AZC Hardenberg. Studenten hebben onder andere een film bekeken over vluchtelingenproblematiek en een plan bedacht over hoe zij als vrijwilliger asielzoekers kunnen helpen.

De politieke dimensie begon voor eerstejaarsstudenten met een algemene inleiding op school, waarbij ze zich verdiepten in politieke partijen. Vervolgens heeft het Alfa-college in 2017 opnieuw de handen ineengeslagen met de gemeente Hardenberg. Zo’n 600 studenten zijn met elkaar in debat gegaan in het gemeentehuis, in aanwezigheid van raadsleden. De studenten komen met zelfbedacht voorstellen en verdedigen die in het debat. Met deze jaarlijks terugkerende politieke week probeert het Alfa-college samen met de gemeenteraad te laten zien dat politiek dichtbij is en leuk en leerzaam kan zijn.

Tweedejaarsstudenten in Hardenberg hebben burgerschapsdagen gevolgd over levensbeschouwelijke vorming. Ze hebben onder andere een vlog gemaakt over hun eigen identiteit en zich georiënteerd op verschillende godsdiensten. Dit laatste deden ze door groepsgewijs de belangrijkste kenmerken van een godsdienst op te zoeken en hierover een presentatie te houden voor medestudenten. Samen met hun coach bespraken de studenten vervolgens de verschillen en overeenkomsten tussen godsdiensten. Verder hebben de studenten gediscussieerd over seksuele geaardheid, culturele verschillen, waarden, normen en respect.

De dimensie Vitaal kreeg in Hardenberg op gevarieerde wijze vorm en inhoud. Er zijn workshops en quizzen gehouden over gezonde voeding, studenten hebben een eetdagboek bijgehouden en in kaart gebracht hoeveel uren ze besteden aan werken, bewegen, roken en drinken. Verder kwamen in verschillende activiteiten de voordelen van een gezonde leefstijl aan de orde. Veel beroepen op mbo-niveau kennen een behoorlijke fysieke belasting. Met het feit dat mensen steeds langer moeten doorwerken, is het kunnen volhouden en aankunnen van werk steeds belangrijker voor werknemers.

Zowel eerste- als tweedejaarsstudenten hebben in het kader van burgerschap meegedaan aan twee sportdagen. In groepsverband konden studenten meedoen aan verschillende balsporten of highlandgames.

De burgerschapsactiviteiten in Hardenberg verlopen doorgaans naar wens, al zijn er wel aandachtspunten. Zo worden groepen steeds groter, waardoor het soms schipperen is met de ruimte in het gebouw. Daarnaast is het een uitdaging om docenten zich ervan bewust te maken dat burgerschap een examenonderdeel is en dat docenten een cruciale rol spelen in het verloop van een burgerschapsdag. Digitaal registreren, zoals in regio Groningen, zou een antwoord zijn op deze uitdagingen. Regio Hardenberg is daar ook mee bezig.

Hoogeveen

Omdat er in dit jaar geen activiteitenweek was ingepland, zijn er in Hoogeveen zowel in maart als in december themadagen georganiseerd. De themadag rondom de economische dimensie met workshops van o.a. het CNV, Schuldhulpmaatje, Plattelandsjongeren, de voedselbank en Jong Hoogeveen was een groot succes. Daarnaast werd voor onze studenten de film “Where to invade next” vertoond in de bioscoop. Deze film laat op humoristische wijze zien dat er in de wereld werkende oplossingen bestaan voor veel westerse economisch-maatschappelijke problematiek.

De themadag rondom de sociaal-maatschappelijke dimensie bestond uit de voorstelling 'Normaal' in De Tamboer en een uitgebreide keuzeworkshop. Studenten konden kiezen uit verschillende workshops met betrekking tot kunst en cultuur, zoals light graffiti, videoclip dans, een bezoek aan het AZC en workshops verzorgd vanuit de afdeling educatie.
De themadag rondom de dimensie vitaal burgerschap heeft twee keer plaatsgevonden, zowel in schooljaar 2016-2017 als in schooljaar 2017-2018. Op deze wijze hebben de tweedejaars van beide schooljaren deze themadag kunnen meemaken. In Hoogeveen wordt in deze dimensie ook uitdrukkelijk aandacht besteed aan seksuele diversiteit. Het programma van de dag in maart bestond uit een combinatie van workshops, de theatervoorstelling 'Vet Gezond' van Theater De Steeg en een informatiemarkt. De workshops werden o.a. verzorgd door Bureau Puur over voedselstoornissen, verslavingszorgorganisatie Terwille, het COC en de Transgendergroep. Op de informatiemarkt stonden diverse kramen van bijvoorbeeld het meldpunt discriminatie, de Anonieme Alcoholisten, het CNV, de organisatie Tegen Haar Wil en Verslavingszorg Noord Nederland.

Het Alfa-college in Hoogeveen is uitgenodigd om te participeren in het project ‘Seksuele diversiteit in het MBO, een duurzame aanpak’. Dit project is in samenwerking met COC Nederland, EduDivers en Theater AanZ. Hierdoor hebben de tweedejaars studenten in december de indrukwekkende voorstelling 'Leef!' kunnen meemaken in de Voltagezaal als onderdeel van hun themadag over de dimensie Vitaal burgerschap. 

Met collega’s van Educatie zijn we op zoek gegaan naar meer verbinding tussen de afdeling Educatie en burgerschap. Dit heeft inmiddels al geresulteerd in een aantal workshops op de themadagen. In de toekomst willen we deze samenwerking verder invullen en uitbreiden.  

Aan de bestaande vier dimensies van burgerschap is aandacht voor kritische denkvaardigheden toegevoegd. Het team is bezig om hiervoor lesmateriaal te ontwikkelen en bestaande opdrachten hierop aan te passen. Een van de collega’s is bezig met de opleiding tot excellent docent burgerschap om zich ook hierin verder te bekwamen.

Vanaf de start van het schooljaar 2017-2018 zijn de docenten burgerschap verdeeld over de verschillende opleidingsmanagers en daarmee gekoppeld aan de verschillende opleidingsteams. Deze verandering heeft voor- en nadelen en zal in de loop van 2018 nog door de docenten burgerschap worden geëvalueerd. 

3.11 Christelijke identiteit

Jaarthema: the Sky is de limit!

Met de vragen ‘Wat is belangrijk voor ons?’ en ‘Hoe gaan we daarover in gesprek?’ als leidraad, hebben de leden van het Idé-team samen met studenten van de opleiding Multimedia gekeken, gekeurd en zijn ze tot het jaarthema ‘the Sky is the limit’ gekomen. Bij dit thema is door een studente van deze opleiding een poster gemaakt, waarop de sprekende blauwe ogen van het jongetje verklappen dat die sky ook best indrukwekkend kan zijn. Wat zie jij als je met de ogen van het kind (in jou) naar de hemel kijkt? Waar droom je van?

Het thema heeft enerzijds wat weg van een reclameslogan voor The American Dream waarin je alles kunt bereiken als je bereid bent om je totaal in te zetten. Maar wat betekent dat in een land waar je al gek genoeg doet als je ‘gewoon’ gewoon doet? En hoe zit het dan met degenen die na elke moeizame stap vooruit, er weer twee achteruit lijken te doen?

Om met het jaarthema aan de slag te gaan, hebben alle collega’s een mooi vormgegeven boekje gekregen met teksten, activiteiten en filmtips.

 

Lifestream

In februari 2017 is het werkboek ‘Lifestream’ gepubliceerd. Het Alfa-college heeft het project, de pilot en de definitieve totstandkoming van deze toegankelijke coachingstool mogelijk gemaakt.

Uitgangspunt is dat er voor ieder een perspectief is op een toekomst in een samenleving met plaats en ruimte voor iedereen. De docent, mentor, coach laat in voorbeeldgedrag zien hoe kleine en grote tegenslagen en/of verliezen, ons kwetsbaar maken. Hij of zij laat ook zien hoe we vanuit existentiële ervaringen onze veerkracht opbouwen, ons vermogen om een opleiding succesvol af te ronden. Dit gebeurt vanuit de eigen identiteit, in verbinding, en door te werken vanuit relaties.

De visie van de Lifestream maakt integraal deel uit van de christelijke identiteit en de pedagogisch-didaktische relatie op het snijvlak van professionaliteit en persoon-zijn, midden in de dynamiek van ervaringen, levensverhalen van jongeren en onszelf.

Bij het werkboek is een implementatietraject gestart waarbij inmiddels 5 trainingen Lifestream gevolgd zijn door wisselende groepen van docenten, coaches, leidinggevenden en medewerkers van de loopbaancentra op locatie.

 

Federatie Christelijk MBO

Deze federatie, waarin het Alfa-college participeert, heeft definitief besloten om het Practoraat ‘Verschillen Waarderen’ te initiëren. Op basis van de eerste contouren van het practoraatsplan is de vacature voor de practor uitgezet zodat het practoraat in 2018 van start kan gaan.

Daarnaast hebben verschillende collega’s de jaarlijkse inspiratiemiddag van de federatie bijgewoond. Deze had het thema ‘Goed Gevormd’. In de workshopronde werd door het Alfa-college een workshop over ‘Lifestream’ verzorgd, waardoor collega’s van andere ROC’s hiermee kennis konden maken.

 

Het leven vieren op de locaties door het jaar heen

Voor de aanloop naar Pasen hebben de pastores een aansprekende eigentijdse kruisweg vormgegeven, ‘Op weg naar Pasen’. Hiermee is op iedere locatie door docenten en studenten op een eigen manier gewerkt. Hoewel de groots opgezette Alfa-college brede ‘Meezing Mattheus’ geen doorgang kon vinden – vanwege een sterk wisselende opkomst tijdens de repetities – was het paasontbijt op de locatie Admiraal de Ruyterlaan een groot succes. In de techniekgangen en kantine stonden lange tafels klaar waar, tijdens de gezamenlijke maaltijd, ook ruimte was voor gesprekken aan de hand van reflectievragen bij de indrukwekkende afbeeldingen op de placemats.

De locatiedag die daar vlak na Pinksteren op de planning stond, werd omgedoopt tot Inspiratiedag met een ochtendprogramma vol workshops voor medewerkers rondom inspirerende ontwikkelingen op het gebied van techniek en de vraag ‘Hoe ziet onze technieklocatie er in 2022 uit?’ Ter gelegenheid van Pinksteren hebben in Hardenberg klassen vanuit het thema ‘Inspiratie’ naar een inspirerende film gekeken.

Vlak voor de zomervakantie werd op de locatie Admiraal de Ruyterlaan voor het eerst het Suikerfeest gevierd met allerlei lekkere hapjes in de hal. Vooral door de studenten Educatie werd dit positief ontvangen, maar ook een groot aantal studenten en docenten van de techniekopleidingen op deze locatie proefden, zij het met enige voorzichtigheid, een stukje baklava.

In het najaar werd op diverse locaties aandacht besteed aan Diversity Day. Op de Admiraal de Ruyterlaan met o.a. kraampjes in de hal, een film over diversiteit, een klassengesprek onder leiding van een raadslid van de gemeente Groningen en diverse leuke lesactiviteiten. Tijdens de vierentwintig uurs sessie voor leidinggevenden in Zeegse schoof een van de pastores aan bij een werkgroep om ook daar in gesprek te gaan over diversiteit binnen onze organisatie. In Hoogeveen hees de burgemeester de regenboogvlag op de Voltastraat.

Uiteraard is op alle locaties kerst gevierd. Op de locatie Kluiverboom was drie dagen een Glazen Huis in de kantine, waar plaatjes verzocht en gedraaid zijn door studenten, bobo’s en docenten om zo samen geld op te halen voor gezinshereniging van kinderen en ouders die door geweld, honger en/of armoede elkaar uit het oog verloren hebben. De opbrengst van deze actie, € 4000, is door twee studenten aangeboden aan het Glazen Huis van 3 FM in Apeldoorn. In Hoogeveen en Hardenberg werd kerst in het theater gevierd. In Hoogeveen met ‘Theater in Feite’ en in Hardenberg was er de kerstvoorstelling ‘Wat brengt de toekomst?’ vanuit eigen gelederen. Dans, spel, muziek, verhaal, game en zang wisselden elkaar af. Een prachtige samenwerking van studenten en medewerkers!

De collega’s van de locaties Kardinge zijn samen naar de ontroerende en inspirerende theatervoorstelling geweest van ‘Burgeren’, verzorgd door nieuwkomers van Educatie in samenwerking met andere leerlingen en een gemengde groep musici. Op de Admiraal met onder andere een levende kerststal op het plein, waarin een deel van het LMT figureerde. Tussen o.a. ezels, geiten en eenden verbeeldden zij het kerstverhaal.

Naast de aandacht voor religieuze feestdagen was er ook aandacht voor bijvoorbeeld de vredesweek, de week van respect, wereldvoedseldag en de schrijfactie van Amnesty International. Voor het schooljaar 2017-2018 heeft de identiteitscommissie in Hardenberg een identiteitskalender gemaakt met per periode verschillende actuele activiteiten.

 

Rust, ruimte en reflectie

In het najaar van 2017 heeft het Idé-team gevierd dat voor het tiende jaar medewerkers de mogelijkheid tot twee dagen reflectie krijgen in het stiltecentrum van de Benedictijnse broeders in de St.-Willibrordsabdij bij Doetinchem. Het blijft een waardevol aanbod om medewerkers de ruimte te geven om even uit de dagelijkse hectiek te stappen en even niets te moeten.

 

En daarnaast …

… is het voorjaar van 2017 in Hardenberg de lang gewenste stilteruimte ingericht en in gebruik genomen.

… valt het op dat op verschillende locaties, teams zelf meer initiatieven nemen op het gebied van bezinning, bezieling, verdieping, verbinding en vertrouwen, waarbij het schoolpastoraat gevraagd wordt expertise in te zetten om samen met klassen, teams en individuele studenten en collega’s aan de slag te gaan. Aansluiting bij doelgroep, thema’s die actueel zijn en wensen worden specifieker en dragen zo bij aan een integrale identiteit, passend in een moderne onderwijsorganisatie.

3.12 Maatschappelijk actief in de regio

Het Alfa-college is maatschappelijk actief in de regio. Dit blijkt onder andere uit de verwevenheid van het Alfa-college met zijn omgeving en de intensieve samenwerking met partners bij de vormgeving van het onderwijs. Elders in dit jaarverslag zijn hiervan diverse voorbeelden genoemd.

Het maatschappelijk ondernemerschap van het Alfa-college komt ook tot uiting in activiteiten die onze deelnemers en medewerkers ontplooien in hun buurt en regio ten behoeve van bijvoorbeeld goede doelen, zowel binnen als buiten het kader van het onderwijs. Hieronder noemen we per regio voorbeelden van maatschappelijke activiteiten:

 

Groningen

  • De bewoners van het Hospice Gasthuis Groningen aan de Eendrachtskade kunnen sinds eind juni gebruikmaken van supersnel internet, aangelegd door twee studenten ICT van het Alfa-college.
  • Studenten van de opleidingen Helpende Zorg en Welzijn hebben meegewerkt aan het jaarlijkse evenement Sint Pannekoek. Met de verkoop van honderden pannenkoeken op diverse locaties is geld ingezameld voor het project Smakelijk Lezen van Humanitas.
  • Niet in de regio, wel maatschappelijk betrokken: studenten van diverse technische opleidingen hebben in Roemenië meegewerkt aan de bouw van een huiswerkverblijf. Dit deden ze samen met studenten van Terra MBO en Noorderpoort.
  • Studenten Mediavormgeving hebben op één dag een restyling ontworpen voor het Nationaal Busmuseum in Hoogezand. Ze hebben nieuwe voorstellen gemaakt voor een flyer, promotiefilm en een speurtocht voor kinderen.
  • In verband met de landelijke staking in het basisonderwijs organiseerden de studenten Sport en Bewegen een sportdag voor 70 kinderen.
  • Studenten van Sport en Bewegen in Groningen hebben meegewerkt aan ‘Groningen on ice’. Ze assisteerden de ijsmeesters en hielpen bij de verhuur van schaatsen.
  • Studenten van Sport en Bewegen in Assen hebben ‘Assen Beach’ georganiseerd. Een beachvolleybalevenement voor meer dan 1.100 basisschoolkinderen.
  • Studenten van de locatie Kluiverboom hebben een actie gehouden voor 3FM Serious Request en daarmee 1.200 euro ingezameld.
     

Hardenberg

  • Tweedejaars studenten Leisure & Hospitality hebben met twee dinnershows 1.200 euro ingezameld voor de stichting Free a Girl. Deze stichting zet zich in om meisjes te bevrijden uit gedwongen prostitutie.
  • Tweede- en derdejaars studenten Travel, Leisure & Hospitality hebben ook in 2017 weer ‘Hardenberg’s got talent’ georganiseerd. Deze plaatselijke talentenjacht leverde 150 euro op voor Free a Girl.
  • Eerstejaars studenten van de opleiding Dienstverlening niveau 2 hebben in juni een Buitenspeelmiddag georganiseerd voor zo’n 50 kinderen die verblijven in het AZC in Hardenberg.
  • Tijdens de Nationale Ouderendag op vrijdag 6 oktober hebben studenten van de opleiding mbo-verpleegkundige van het Alfa-college verschillende wensen van ouderen in vervulling laten gaan. De wensen varieerden van een bezoekje aan een dochter in het westen van het land tot een huifkartocht en zwemmen in het plaatselijke zwembad. De studenten werkten samen met diverse lokale bedrijven en organisaties.
  • In november hebben ruim 800 eerste- en tweedejaars studenten van het Alfa-college Hardenberg de handen uit de mouwen gestoken tijdens de burgerschapsdagen. Ze hebben zich op allerlei manieren ingezet voor lokale basisscholen, zorginstellingen en de Voedselbank.
     

Hoogeveen

  • Derdejaars studenten van de opleidingen Verzorgende en MBO-Verpleegkundige hebben meegewerkt aan een initiatief van Humanitas, waarbij zij op huisbezoek zijn geweest bij bewoners van twee zorgcentra in Hoogeveen.
  • Niet in de regio, wel maatschappelijk betrokken: ongeveer twintig studenten van diverse techniekopleidingen hebben in mei 2017 in Bosnië een schoolgebouw en schoolplein opgeknapt, in samenwerking met stichting Out of Area.
  • Speciaal voor mensen met een beperking en hun begeleiders hebben eerstejaars studenten van de Welzijnsopleidingen in Hoogeveen in juli een bioscoopavond georganiseerd bij de VUE in Hoogeveen.
  • Studenten van het Alfa-college hebben de Voedselbank Zuidwest-Drenthe in Hoogeveen verrast met acht kratten met voedsel en andere producten. Dit is de opbrengst van een actie die zij in oktober op school hebben gehouden. De studenten, van verschillende opleidingen, hebben dit gedaan voor het vak Project, met als doel om aandacht te schenken aan de Wereldvoedseldag op 16 oktober.

3.13 Sociale veiligheid

In 2016 zijn we gestart met de evaluatie van beleid en uitvoering op het gebied van de Sociale Veiligheid. In 2017 zijn we daarmee volop doorgegaan. Taken en organisatie van Sociale Veiligheid bleken op een aantal punten niet meer conform het werkelijke handelen van de betrokkenen. Zo  was de taak van contactpersoon inmiddels overbodig geworden en hadden we op papier geen visie beschreven.

In 2017 zijn we als regiegroep en coördinatoren Veilige School dus vaak met de interne organisatie bezig geweest, wat blijkt uit de vergaderpunten van deze groepen. Een paar voorbeelden van de onderwerpen:

  • Oefenen en verfijnen van de incidentregistratie in het studentvolgsysteem (Eduarte). Aan het eind van het schooljaar 2016-2017 konden we mooie cijferoverzichten van de gemelde incidenten tonen vanuit Eduarte.
  • Cold case besprekingen van casuïstiek. Het bleek zeer leerzaam. Twee voorbeelden van nieuwe inzichten zijn: soms waren we zelf te lang bezig met een oplossing en hadden we eerder de politie om raad moeten vragen, soms beloonden we een bekentenis van daders op zo’n positieve wijze dat het slachtoffer zich miskend voelde. En elke keer spraken we weer onze verbazing uit over de uniekheid van elk incident, vooral bij incidenten rond cyberpesten kwamen we steeds weer voor nieuwe verassingen te staan.

Visie op de Veilige School en dilemma’s bij het omgaan met grensoverschrijdend gedrag waren onderwerp van scholing bij de coördinatoren Veilige School. Via het bespreken van het nieuwe schoolnoodplan is er samenwerking op gang gekomen tussen de mensen van sociale veiligheid en de medewerkers van facilitair. Een samenwerking die door de MBO Raad wordt gepropageerd onder de noemer: integrale veiligheid.

In 2017 is er naast de interne zaken ook oog voor de maatschappelijke ontwikkelingen geweest. Hierna volgen twee voorbeelden. Op één van de vergaderingen van de regiegroep en de coördinatoren hebben we bezoek gehad van een medewerkster van het Meldpunt Polarisatie en Radicalisering Groningen (IPPR), een expert op het gebied van radicalisering en de taakaccenthouder radicalisering van de politie. We zijn op de hoogte gebracht van de actuele ontwikkelingen en we kregen veel complimenten over onze aanpak van ‘zorgwekkend gedrag’ omdat we overleggen en melden bij het IPPR. In het kader van de proeftuin suïcidepreventie van de gemeente Groningen hebben veertig medewerkers scholing gevolgd. Er is een bijeenkomst in het Groninger Forum  geweest waarbij de inbreng van ervaringsdeskundigen centraal heeft gestaan en medewerkers van de GGZ/Lentis via onze LONT-academie een training ‘Suïcidepreventie’ hebben gegeven. Collega’s van de locaties Hardenberg en Hoogeveen waren ook aanwezig.

De viering in oktober van de grote onderlinge diversiteit binnen de Alfa-college populatie  lijkt een jaarlijkse traditie te gaan worden en krijgt veel aandacht in de media. Zo heeft de burgemeester van Hoogeveen dit jaar, door het hijsen van de regenboogvlag, de Diversity day geopend.

In het laatste kwartaal is de Monitor Veilige School afgenomen voor de klassen twee en hoger. De uitslag wordt verwacht in het voorjaar van 2018. In het aantal gemelde incidenten in 2017 zaten geen verschillen met andere jaren.

Klachten sociale veiligheid

Ten behoeve van de behandeling van klachten op het gebied van discriminatie, seksuele intimidatie en andere klachten op het gebied van sociale veiligheid is het Alfa-college aangesloten bij de Landelijke Klachtencommissie voor het Christelijk Onderwijs te Den Haag. In 2017 zijn er net als in 2015 en 2016 geen klachten op het gebied van sociale veiligheid tegen medewerkers of deelnemers van het Alfa-college ingediend.

3.14 Internationalisering

Het jaar 2017 stond in het teken van ‘Internationalisering Alfa-college in een nieuwe fase’. N.a.v. de groei in 2016 was het doel in 2017 door te gaan met de ambitie om internationalisering meer en meer te implementeren in het onderwijs en mobiliteiten naar het buitenland verder uit te breiden. Om deze ambitie tegelijkertijd ook beheersbaar te houden zijn nieuwe procedures en  beleidsrijke afspraken opgesteld waardoor verantwoord gebruik gemaakt wordt van Erasmus plus subsidie en de eigen financiële bijdrage van het Alfa-college. 

Tevens is eind 2017 besloten om internationalisering nieuw te positioneren onder de directeur van de onderwijsregio die de portefeuille internationalisering onder zijn hoede heeft.  Er is gekozen voor deze positionering om meer en directer vanuit de lijn aandacht en sturing te geven aan het beleidsterrein internationalisering.  Het gaat om een ontwikkelpilot voor de duur van één jaar. In 2018 moet duidelijk worden of het onderbrengen van internationalisering bij een onderwijsdirecteur de verwachte meerwaarde heeft t.o.v. de positionering bij de dienst O&K.

 

Strategisch en operationeel platform Internationalisering

Beide platforms hebben dit jaar veel overleg over de nieuwe fase van internationalisering binnen het Alfa-college gehad. Daarnaast zijn ook verschillende thema’s besproken die verder opgepakt gaan worden in 2018, zoals tweetalig onderwijs, professionalisering van medewerkers, disseminatie van activiteiten, inkomende mobiliteit en examinering in het buitenland. Tenslotte is het uitwisselen van ervaringen altijd een belangrijk onderdeel op de agenda.

Naast alle nieuwe ontwikkelingen waren er ook de nodige lopende  activiteiten. In Groningen hebben de afdelingen Educatie en  Uniformberoepen Groningen hun samenwerking in de Erasmus-projecten voortgezet. Educatie houdt zich in 2 projecten bezig met opleidingen en werkkansen voor vluchtelingen en inburgeraars. Aan het eind van deze projecten, juni 2018, worden 5 rapportages over ondernemerschap, erkenning van formeel/informeel leren, competenties en continue training voor docenten en (studie)begeleiders/adviseurs, begeleiding en advies, kwaliteitsborging onderwijsactiviteiten m.b.t. sociale integratie, coaching/ondersteuning en een algemeen syntheserapport opgeleverd.  

Uniformberoepen heeft als Erasmusthema de multiculturele samenleving. Er worden modules ontwikkeld over handhaving in een multiculturele stad. Deze modules zullen worden gepresenteerd tijdens de laatste bijeenkomst van het project. Deze bijeenkomst zal in mei 2018 plaatsvinden.

Daarnaast zijn in Groningen 2 nieuwe Erasmusprojecten gestart. Het project ‘Young talents’ heeft een cross-over met de afdeling Hout en Meubel op de Admiraal en de afdeling Marketing op de Bouma. Het project ‘Tracktion’ houdt zich bezig met het thema alumni, waarbij de locatie Admiraal en  de dienst Onderwijs en Kwaliteitszorg samenwerken.

In Hoogeveen werpt het Europese project ‘The key to succesfull entrepreneurship’ met bedrijven en de gemeente zijn vruchten af. Er is een module ‘Internationale ondernemersvaardigheden’ ontwikkeld en er hebben  meerdere bijeenkomsten met studenten en docenten uit Tsjechië (Jicin),  Slowakije (Martin) en Hoogeveen plaatsgevonden. Het in 2016  gestarte Erasmusplusproject van de locatie Hoogeveen met het thema  ‘formeel/informeel leren en culturele diversiteit in klassen’ heeft vertragingen opgelopen door problemen met de Oostenrijkse partner. Onderzocht wordt of het project levensvatbaar blijft.

Ook in 2017 hebben er jaarplangesprekken rondom internationalisering plaatsgevonden met de strategische en operationele platformleden om activiteiten vermeld in het  strategisch beleidsplan internationalisering ‘Doelbewust naar ’t buitenland 2015-2019’ te monitoren. Uit de gesprekken komt naar voren dat de ambitie om meer studenten en medewerkers naar het buitenland te laten gaan, wordt gehaald. De aanvraag van internationale projecten verschilt per locatie en regio. De contacten van studenten met Duitsland zijn groeiende. Dit wordt niet altijd veroorzaakt door individuele stages. Vooral groepsreizen naar Berlijn i.h.k.v. Schoolclash, een stichting die interculturele bijeenkomsten organiseert en samenwerking stimuleert tussen studenten in Europa, hebben het contact met Duitsland versterkt. Er is aandacht voor professionalisering van medewerkers.

Er wordt  ook ingezet op inkomende mobiliteit. Inmiddels hebben collega’s uit Finland, Spanje, Duitsland en Groot Brittannië i.h.k.v. jobshadowing  en studenten o.a. uit Finland, Baskenland en Spanje het Alfa-college bezocht. Voor studenten is niet het vinden van een stageplek maar het vinden van een niet te dure woonruimte een uitdaging.

Naast Erasmusplusprojecten is er een Interreg Europe project aangevraagd, waarbij ondernemerschap centraal staat. Ervaringen zullen worden uitgewisseld tussen de verschillende Europese partners op het gebied van een ondernemende houding waarbij overheid, onderwijs en bedrijfsleven de regio’s willen motiveren om deze ondernemende houding aan te nemen. In maart 2018 zal bekend worden gemaakt of dit project toegekend wordt. Voor Nederland zullen het Alfa-college, de Hanzehogeschool en SNN hierin een rol gaan spelen. De Interreg-projecten waarbij Duitsland en Nederland samenwerken zijn gecontinueerd.   

Naast individuele internationaliseringsactiviteiten, hebben er ook in 2017 internationale groepsactiviteiten plaatsgevonden, waarbij er een beroepsmodule of onderdelen van burgerschap gevolgd zijn. Deze groepsmobiliteiten vonden o.a. plaats in Berlijn, Barcelona en Baskenland. Studenten en medewerkers hebben ook in 2017 buiten Europa stage gelopen of bezoeken gebracht. Landen als Indonesië, de Verenigde Staten, Vietnam, Tanzania, Nepal, de Antillen en Suriname  zijn in dit kader bezocht.

In 2017 zijn voor medewerkers uitwisselingen met de Verenigde Staten gestart. Er zijn in oktober 2017  twee docenten naar Amerika afgereisd. De collega’s hebben lessen bijgewoond, curricula vergeleken, ervaringen uitgewisseld met Amerikaanse collega’s en scholen en bedrijven bezocht,. De Amerikaanse collega’s zullen in mei 2018 het Alfa-college bezoeken.

In december is voor de tweede maal een week lang de internationale stagemarkt gehouden. Ondanks het feit dat de stagemarkt in Hardenberg door een hevige winterdag geannuleerd moest worden, kan ook dit jaar teruggekeken worden op een succesvolle stagemarkt. Het succes bleek uit nieuwe afspraken voor stagemogelijkheden, versteviging van de contacten met de stageorganisaties, de fysieke gesprekken met de buitenlandse gasten en een Alfa-college dat een week lang in het teken stond van internationale activiteiten.

Er is in 2017 een begin gemaakt met het onderzoeken van mogelijkheid om te starten met tweetalig onderwijs.  Ook is een procedure voor calamiteiten rondom internationalisering vastgesteld, waarbij studenten en medewerkers hun buitenlandse bezoek bij het lid van het operationeel platform melden en zich registreren op de site van Buitenlandse zaken 24/7. Door deze acties zijn onze studenten en medewerkers te traceren, mochten zich calamiteiten voordoen in het buitenland.

 

Mobiliteit

De mobiliteit van studenten en medewerkers is ook in 2017  gestegen. Medewerkers zijn i.h.k.v. professionalisering naar het buitenland gegaan en studenten hebben individueel stage gelopen of  hebben in groepen modules van hun opleidingen gevolgd. Soms gingen ze met specifieke opdrachten naar het buitenland.

Mobiliteit deelnemers en medewerkers binnen Europa, gesubsidieerd onder Erasmus Plus Studenten i.h.k.v. stage en projecten, medewerkers i.h.k.v. professionalisering, netwerk of project

Mobiliteit deelnemers en medewerkers binnen Europa, niet-gesubsidieerd, minimaal 1 week. Studenten en medewerkers i.h.k.v. opleiding, burgerschap, kennismaking, projectdeelname.

Mobiliteit deelnemers en medewerkers en buiten Europa, niet-gesubsidieerd,, minimaal 1 week. Studenten en medewerkers i.h.k.v. opleiding, burgerschap, kennismaking, projectdeelname

De jaarlijkse cultuurreis van de locatie Hoogeveen is in 2017 niet doorgegaan, waardoor het totaal aantal studenten en medewerkers  zonder subsidie lager uitvalt. In 2018 zal deze reis opnieuw plaatsvinden.

 

I-CNN  en CATCH

Het  I-CNN, een consortium met het Alfa-college, Friese Poort en Landstede, heeft net zoals voorgaande jaren een gezamenlijke aanvraag Call 2017 voor Erasmus Plussubsidie ingediend. Deze is gehonoreerd, waardoor we een gezamenlijk bedrag van € 479.298,00 ontvingen voor studenten en € 179.775,00 voor medewerkers. Deze subsidies worden gebruikt voor de stages en uitwisselingen van deelnemers en voor professionalisering van medewerkers binnen Europa. Door de ambitie van het Alfa-college is deze tweejarige subsidie in 1 jaar uitgenut. Ook al bestaan er op uitvoeringsniveau verschillen van inzichten bij de verschillende verbonden organisaties en heeft ook het Nationaal Agentschap veranderde inzichten rondom de meerwaarde van consortia als I-CNN, op bestuurlijk niveau hebben de organisaties nog steeds de wens om de samenwerking te continueren.

Tevens werkt het Alfa-college ook al jaren intensief samen met  ROC de Leijgraaf, ROC Nijmegen, het Da Vinci college, het ID-college en ROC West-Brabant in het samenwerkingsverband CATCH. Tijdens overleggen delen we ervaringen, ondersteunen we elkaar bij nieuwe initiatieven en organiseren we de aanmeldingen en begeleiding van studenten die de Summercamps in de Verenigde Staten bezoeken.

 

Innovatie

Er is een bijeenkomt geweest met HRM-adviseurs van het I-CNN om de mogelijkheden van professionalisering van medewerkers te onderzoeken. Tevens is binnen het Alfa-college de samenwerking tussen internationalisering en LONT geïntensiveerd. Samen met deze afdeling worden trainingen ontwikkeld op het gebied van talen en worden middelen beschikbaar gesteld voor professionalisering van medewerkers. Er is een start gemaakt met de manager talentencentrum om de mogelijkheden van tweetalig onderwijs te onderzoeken i.s.m. Nuffic. Er zijn nieuwe initiatieven gestart voor stages in Suriname.

 

Evaluatie

Net zoals in 2016 is in 2017 een vervolg gegeven aan de jaarplangesprekken om de activiteiten genoemd in het strategisch plan internationalisering ‘Doelbewust naar ’t buitenland 2015-2019’  te monitoren. Tijdens de gesprekken worden resultaten in kaart gebracht en activiteiten indien nodig bijgesteld. De  progress en interim reports van de Erasmus plusprojecten zorgen voor halfjaarlijkse evaluaties, waardoor de projecten op een adequate manier gevolgd worden. Vooral de mobiliteiten naar Duitsland zijn fors toegenomen. Naast de stages van studenten Verpleegkunde in de grensregio's en Zuid-Duitsland zijn studenten uit meerdere regio's naar Berlijn gegaan waar in samenwerking met de organisatie 'Schoolclash' snuffelstages, taallessen Duits en burgerschapsmodules zijn gevolgd. Ook is de mobiliteit van zowel studenten als medewerkers buiten Europa toegenomen. Voor studenten blijft het onderwerp examinering in het buitenland. Wettelijke regelingen werken wel eens belemmerend wanneer het om examinering gaat. Wel krijgen oriëntatie op en deskundigheidsbevordering op examinering in het buitenland volop aandacht.

Studenten en medewerkers vullen na een buitenlands bezoek met Erasmus plussubsidie  een participant report in, een evaluatieformulier. Op basis van dit rapport kunnen mobiliteiten bijgesteld worden. Ook halverwege en aan het einde van het subsidieprogramma worden tussentijdse en eindrapportages ingevuld en vervolgens gemonitord.